Showing posts with label Lunglen. Show all posts
Showing posts with label Lunglen. Show all posts

Monday, January 25, 2010

Lamkawiah Lenmawii

¢ Lalhruaitluanga Chawngte

Ruah a bang a, mi an rawn chhuak tan. Kawngsira chawhmeh zuarte pawh an rawn inpho leh tawh a, vaimim rawh zuarte leh parking fee khawnte pawh hmuh tur an awm leh ta.

Rei lo teah khawlai chu a lo ri leh ta nuai nuai a, mi an zi leh ta huai huai mai.

Kei chu kawngsirah ka ding a, ruah sur zawha khawlai a'n fai sar mai chu hmuhnawm ti takin ka thlir a ni. Tin, mahni tum ram pana mi an han phe suau suau mai pawh, tih tur dang vak a awm loh chuan, hmuhnawm a tih theih viau.

Ka dinna hmun chu Aizawl khawpui hmun lun lai, mi chi tin chi tang vei velna hmun a ni a, Aizawl khawpuia hmun hrang hrang zingah he hmun hi hmelhriat hmuh tur an tam berna hmun a ni hial mai awm mange, ka ti thin.

Mi chu an vei suau suau a, motor thawm a ri chuah chuah reng bawk. Party office-a kal tur leh Pathian thuhriltute an insulpel a, lirthei man to ber ber karah bawngtuthlawh pu chunga lo tei kual lawp lawp hmuh tur an awm. Officer lian an lo lang a, chutih rual chuan hmel han en reng reng pawha 'eng nge dil in tum?' tia zawh tur chi hliah hliah an lo lang bawk.

Ka dinna atanga hla vak lovah chuan bawlhhlawh bawm a awm a, mihausa buhzem ang maiin a khat hnur mai. Fur tui lian ang maiin bawlhhlawh chu a liam a, a kotlangah te chuan a inbang hnep hnup bawk. Chu'ng bawlhhlawh sir velah chuan rem leh rem lovin chawhmeh zuar an thu a, milian nupui nih hi an eizawnna ber a ni awm mange tih tlak khawp hiala miliannu nih inhmehte pawhin chu'ng chawhmeh tho chu an lei.

Silpauline dil tur te, Tribal Certificate la tur te leh top up thun tur te an lo lang a, chanchinbumi te, sorkar uisathiam te leh MLA nih tum, seat chang ve ta si lote an lo lang bawk. Ka chhak deuhah chuan nula leh tlangval rual khat, 6/7 vel hi an ding let let reng a, helai hmuna kal thangte chuan ruihhlo ngai leh a zuar an ni tih an hre chat chat thei. An hmel han enin an insawizawi ngai lo tih a chiang hle.

Mi chi tin rengin he hmun hi an pankhawm ni hialin ka hria a, mahse, sorkarin secretariat a sawn hnu-ah erawh a vanglai a tluk ta lo tih ka hria.

Ka sana chu ka'n en a, "Rin aia an rawn thlen har viau chule!" ka ti rilru a.

Hmanhmawh vak lo, mahse, nghakhlel ang reng tak siin ka ding a, ka rin aia an rawn thlen tlai avang chuan ka sana chu ka'n en leh that that thin.

Ka ril a tam deuh a, tin, ka ei chak ve hrim hrim bawk a, hunawl hnawhkhah nan a rem bawk nen, vaimim rawh chu lei ka tum a, mahse, rawh hmin sa a lo nei tlat lo. A dang a rawh leh a, chu chu ka nghak ta a ni.

Rei lo teah ka bula vaimim rawh zuartunu chuan a rawh hmin a, mahse, pawisa ka phawrh vel lai chuan pa pakhat hian lak a lo tum. 'La hmasa mai rawh... i hmanhmawh ang...' tiin ka kian a, mahse, ka awka chu a ngaithla lo. Min lak khalh bawrh bawrh a, pawisa a pe a, a kal nal nal. Ka tan liau liauva a rawhtunuin a rawh a ni a, mahse, min vengthawng hauh lovin min lak khalh. Lawmthu min hrilh chu sawi loh, ka kian a ni tih pawh hria angin a awm lo. Kawng a kan a, a kal nul nul mai.

Lungawi lo teuh chungin ka thlir a, mawl ka ti ngang mai. Khatia vaimim ka ken dawn khan han tang der vel se, a nih loh leh lawmthu te min han hrilh se, chutiang chuan indawr ila ka chak a, chutianga ti ta lova min ngaihsak lo zeta a kalbopui nal nal mai chuan min tilungawi lo ngei mai.

A kal liam thlengin ka thlir a, ka lungawi lo viau mai chu ka nuih te a'n za leh rih. Tlawmngaihna te pawh hi, miin tlawmngaihna veka an rulh loh chuan a daih rei thei tak tak lo a nih hi ka ti rilru a.

Chutia a kal liam takah chuan thlir tur dang ka zawng a ni teh chek ang chu, ka'n hawi kual vel a, ka kiang lawka nula pakhat chuan ka mit a la ta zar mai.

T-shirt sen tak hlar mai a ha a, pawnfen var, a khup hnuai deuh thlenga khuh tawk vel fengin, silipar pan te mai, sen vat mai a bun a, a pawnfenin a khuh phak bak te chu a thianghlim ser sawr ngei mai. A kethiah tuihnai zet mai leh a silipar pan te mai chu a inhmeh em em. Lungawi lo bura pa pakhat ka thlir char char avang khan ka lo hmu har a lo ni.

Hmeltha ka ti ngang mai a, tin, a inchei dan chu a inhmeh kher em bawk a ni. A inchei vut lo a, dik chiah chuan inchei pawh a tling lo, eirawngbawl thawmhnaw aia tlema dim ngai deuh mai a ni a inbel ni. Mahse, a nalhpui tak zet a, hmuhnawm ka ti a ni tih a hria ang tih hlau rilru chungin ka melh ka melh ta mai.

Ka vaimim tur a hmin a, lak ka tum lai chuan nu pakhat, playing card khel thin hmel pu, party worker tih hriat hliah hliah mai hian lak a lo tum ve chiah. Ka kian a, ka duh aia nasain lawmthu min hrilh ta pek. Dik chiah chuan ka tlawmngaih vanga kian pawh ka ni lo, ka hmuhnawm tih deuh khaw dang ka hawisan phal loh vanga kian ka ni. Mahse, ka rilru chhungril hre hek lo, lawmthu min hrilh mawlh mawlh mai. Ka nuih chu a za ru hle.

Ka en ngawih ngawih a, ka en ngawih ngawih a ni tih a hria ang tih hlau rilru tak chungin. A nihliap te chu a'n sawh vel dat dat a, chu'ng te thleng mai chuan inhmeh ka ti nia mawle!

Chu kawnga kalte reng reng pawh chuan hmuhnawm an rawn ti ve hlawm ngang mai. An rawn melh ve dak dak thin. Patling pawhin an melh a, city bus atang te hian an rawn thlir vawng vawng zel.

Ka thian pakhat hi car-in a rawn kal a, "I tha maw?" tia min rawn biak lai chuan kei min melh lo!

"Tha ve tawk tawk e," tiin ka lo chhang a, "Khawi lamah nge?" te pawh ka ti. Traffic a jam avangin muang tein a tlan a, motor khalh pah chuan eng eng emaw a sawi a, mahse, min melh lo! A thlang deuha nula ding chu a ni a thlir ni.

Zawi zawiin a tlan a, a tlan liam ta. Rei lo teah kan thian pakhat hi a rawn lang hlawl mai. Lehkha a pawm bawr tun a, chu'ng a lehkha pawm bawr tun chu ka hmu lo ang tih a hlau hle. A hlim em em a, an party office atangin khawi office emaw dawr turin a rawn chhuak tih ka hre thei.

Party office atanga rawn chhuak a ni tih ka hriat chat theihna chhan chu eng dang a ni lo, a chawrchhuahna ka hriatchian vang a ni. A pa chu contractor a ni a, a telna party reng reng an sorkar lo ngai lo. A telna party tana a thawh hlawk em vanga sorkar thin erawh an ni lo, insawnna tur a hriat fuh chat zel vang zawk a ni. A insawn fuh chat zel tak tak. Chutiang chu an vengte'n an sawi dan pawh a ni. "I va buai awm ve.... thil hmanhmawh thlak ka buaipui a..." tiin a kalna tur te chu min hrilh sawk sawk a, ani pawh chuan thlang lama nula ding ngawt chu a melh a!

"I va han zahpuiawm tak," ti rilru chungin, nui sangin ka lo chhang a, chutih lai chuan kan thian hlui pakhat a rawn lang ve leh. Car nalh deuh mai hi a rawn khalh a, a car kha a var niin ka hre sia, chutia silver rawng a rawn khalh daih mai chu mak ka ti deuh. Traffic jam vangin a'n ding ren rawn a, tin, kan inbia a, car thar a nei tih ka hre ta.

"In va che thei ve aw!" ka ti rilru a, a hma chiahah sorkarna changtu party-a awm chat chat thei kan thian pakhat nen kan lo inbe zo chauh bawk nen, ka rilru chu ruah sur hma ang mai khan a hnim ruih mai.

Zirlai pawlah kan inhmangho thin a, 'he pa hi chu aw... sum ringawt mai hi a buaipui a...' kan ti ru sep sep thin. Political party a zawm thuai a, a zei chi tih takah a lian chak hle. Party-ah a langsar pawh a ni lo, pawisa kua erawh a hre thei a ni.

Tunah chuan tlangval awhawm tak a ni ta. In a sa a, a naute pawh phaiah lehkha zirin a dah. A pa pawh thingtlang atangin Aizawl-ah an sawn a, pawisa tamna post-ah vai dawrkai hausa ang maiin a thu hnur tawh. Mite chuan rilru nei an ti a, 'A dingchhuak lo tur chi hi chu in awm ve reng reng a ni," tiin chu pa fak pah chuan min hau thin. Mi reng reng chuan chu pa chu tluk lo min ti a, kan tluk lo reng bawk a! Mahse, 'pawisa hi mihring damchhan emaw a ti tlat a' tiin kan la deu ta tho a, kan tluk loh tawp chu kan han ngaisang lo tlat pek a! Tute hi nge fing-a tute hi nge mawl pawh ka hrethiam tawh lo.

An party-in press release an neih thu min hrilh a, a motor khalhna han tuai vir vel pah chuan chanchinbu-a lo chhuah turin hawihhawm takin min ngen lawm lawm mai. A car tukverhah chuan a rawn dakchhuak zawk zawk a, traffic chu la jam rih se a tih hmel ngawtin ka hria! A nula lawmzia te ka ngaihtuah a, ka thlanga ding nula a thlir vawng vawng chu mak ka ti lo. Tlan pelh pah chuan, ka rin ang ngeiin, 'Ehherrm!' a'n ti hram a!

Pa pakhat hian min rawn kal pel a, chu pa chu MLA a ni. Officer a ni thin a, a pension hnu-ah politics-ah lutin rei lo teah a MLA zui. Officer a nih laia a chet dan thenkhat ka hria; a sum chheprelh thenkhat phei chu eng bu mah rawn lo pawhin ka sawi char char thei ang! Vawi hnih vawi thum chu a chet dan kan ziak tawh a, a chetmawi lohna chanchinbu-a kan chhuah apiangin chanchinbu thenkhatah a chetthatna lam a rawn lang nghal ziah!

Chu MLA zahawm tak chu ka thlang lawkah a ding a, pa pakhat nen an inbia. An inchibai a, an kut chu an thlah har hle. Lehkha an zir lai, ram pawna an awm laiin a thiante nen Kohhranah an inhmang hle a, rawngbawlin an fehchhuak thin tih hman zanah TV-ah an sawi. Chu thu ka hriat zan chuan thil tul lo ka ngaihtuah chiam pek. Eiruk chingte pawh hi an tlangval lai te, lehkha an zir lai te leh vai rama an awm lai tea Kohhran lama inhmang tak an lo ni zel tho tiin ka ngaihtuah a nih kha.

Chu'ng vel ka ngaihtuah let lai chuan kan Pastor hlui nen an intawk a, an han inchibai chu an hlim dun hle. Kan Pastor hlui chu milian a lawm ka tih thu ka sawi fo a, ka nu'n min hauh phah ziah!

An han indin chilh vang vang hnu chuan an inthen ta. MLA zahawm takin kal pelh paha ka thlanga ding nula a thlir zui tawk tawk lai chu ka hmu chiang ngang mai. Kan farnu te nen khualkhuaah mo lawmnaah in khatah an thlengho palh ang tih a hlauhawm mange ka ti rilru a, chu pa chu a lerh leh lerh loh ka hria a ni hran lo, harhfim misualho sualzia ka ngaihtuah vanga chutiang ngaihtuah mai chu ka ni.

Traffic a jam nasa bawk a, ka bul lawkah chuan motor a intlar put mai. Ka hma zawn, ka piah lawka car khalhtu chu a bula thu, a nupui hian a lo hau a, "Tlan ta che, eng nge khati taka i thlir?" tiin. "Police duty saw mawle..." tiin pa chuan a chhang a, nu chuan a awih lo ngang mai.

An inchhan dan chu ka hrethiam reng; khatia traffic jam vanga an tan lai khan pa khan ka thlanga nula ding kha a lo thlir a ni chiang mai. Traffic police-in tlan tura a hui lai te chuan khaw dang a lo hawi daih a nih pek chu! Police duty patlingina han thlir tui viau mai chu a awihawm loh reng bawk a, nu chu a ner nasa teh asin!

Chutih lai chuan college-a kan zirpui thin, kan thian pakhat hi nihliap lian riang ruang zet mai hawl boh boh chungin a rawn lang hlawl mai. "I dam maw? Nghah nei i va ang ve..." min ti luam a, chawhnu an chawlh avangin ni dang aiin an bang hma tih te min hrilh mawlh mawlh pah chuan a hna dil chungchang te min hrilh a, eng tih mah a phur tawh loh thu te nen.

College kan chhuahsan hnu-ah private school-ah a thawk a, mahse, a hna chu thawk ni tin mah se 'hna' a tling lo. Hna zawn paha a thawh mai mai a ni! Vawi engemaw zat hna a dil tawh a, amah tluk lotute a tluk lo leh thin. Chu'ng vel chu min hrilh luam a, min kal pel ve leh ta a ni. Ani pawh chuan ka thlanga nula ding chu a melh ve zawk zawk mai.

Car nalh deuh mai a lo kal a, ka thian nghah mekte min theihnghilh tirtu nula chu an phur ta daih mai. Ka ui ngang mai a, an tlan liam thleng chuan ka thlir zui ta vawng vawng mai a ni.

Chutih lai chuan ka rilru-ah hla pakhat a lo lang a, 'Chhingkhual lenmawi' tih kha.

"A lenna ka chuan ngai lo, a sakhming ka hre bil lo,

Mahse lamkawiah kan lo intawng ta.

A sakhmela dar zam nge, a zun zam zawlaidi nge,

Thinlaia hrualhrui ang min phuartu hi?" tih kha.

PS Chawngthu phuah a ni a, 'lungrem sei' bulah nula pakhat nen an intawk a, he hla hi a lo chhuak ta a ni awm e. Chu 'lungrem sei' chu hmu pha ve lo mah ila ka lung tileng fotu a ni. Upper Khatla-a mi a ni tih ka hria a, PS chawngthu te, Sangzuala Pa te leh midang dangin an tlangval lai vel chanchin an ziahin an thailang thin. 'Lungrem sei pakhatna' leh 'lungrem sei pahnihna' a awm nghe nghe.

Upper Khatla-a mi a ni tih hre reng mah ila 'lungrem sei' ka rilrua a lo lan chang chuan Aizawl bawrhsap office hungna lungrem hi ka mitthlaah a rawn lang thin. Chu chu ka naupan laia Aizawl kawngpui dunga lungrem ka hmuh thin a ni a, chuvang chu a ni ang, 'lungrem sei' an tih hian he lungrem mawlh hi mitthlaah mahni sikul hlui ang maia fiahin a rawn lang leh thin. Chumi bul vela ka nula hmuh chuan, a thu nen a lo inmil teh kher bawk nen, 'Chhingkhual lenmawi' tih hla chu min hriatchhuah tir ta a ni.

Kha nula kha rawn let leh nawlh mai se ka ti khawp mai a, mahse rawn let leh pawh ni se ka be ngam dawn chuang lo tih ka hriat avangin ka nuih a za deuh.

Kal mai ka tum ta. Ka thiante pawh chu an rawn kal dawn lo a nih ka ring ta. Inher pah chuan ka'n hawi thla thuak a, chutah chuan a ni, beisei loh lutuk mai ka hmuh ni.

Nula pakhat hi inthlahrun hmel tak hian a lo ding a, naupang sikul bang a hruai a nih ka ring. Amah chu ka hmuh fo tawh hnu a ni a, eng tin emaw tak hian ka rilru-ah a rawn lang leh thin. Hmelthai khan a lo hliah reng a, ka hmuh lawk loh phah alawm mawle.

A nau hruaite nen chuan kawng kan an tum a, lehlam lehlam an hawi tawn zawk zawk mai. Ka thlir ngawih ngawih tih reng a hre lo.

Kawng an kan a, an kal liam ta. Rawn hawi let hlauh se ka ti khawp mai a, mahse, a rawn hawi let lo.

A hmeltha han tih tur pawh a ni hran lo, mahse, ka lung a tileng leh tlat thin! Thingpui dawr changkang lo, ti deuh rik reka thawk nula hmai fai deuh chu han hmuh hmelthat mai an awl thin te pawh a ni mahna.

Read more...

Monday, November 9, 2009

Duhtak, he'ng hi hre reng ang che...

¢ F Lalramliana

Kan inneih har so khu a reh fel rual khan kan khawvel chu kan kuta innghat a ni ta. Kan hma lam hun ngaihtuahin duhthu ka sam dawn a, ngun takin lo ngaithla teh.

Pasal rintlak nih ka duh ang bawkin nang pawh 'nupui duhawm' ni turin ka beisei che a, i hriat atana ka duh hi i hriat tawh hnu a nih pawhin ninawmah la lo hram ang che.

Min hual veltu society hi mipa rorelna a nih miau avangin ka in chhungah chuan roreltu nih ka duh dawn a; i thla khat sum lakluh a tam zawk emaw i ngaihtuahna leh i thuvuakthlakin belhchian a dawl zawk emaw i chhung leh khat leh vua leh vang an hraw zawk emaw pawh ni se inchhungkhur rorelna chauh chu ka kutah i dah lui ve tlat dawn nia. Chhan bulfuk nei lova ka mawhphurhna ka hlenchhuak zo lo emaw ka kova lum ka hmachhawn ngam lo emaw a nih chuan pasal tlak lohah min ngai dawn nia.

Chhungkaw roreltu ka nih avangin i thu leh hlain ngaih pawimawh a hlawh lo hlawm tawp dawn ka tihna a ni lo. Rawtna leh ngaihdan i neihte chu ka beng bulah zawi tein sawi la, i thuvuakthlakin kori a tu zawk dawn a nih chuan ka pawm ang a, ka ka atanga chhuak leh ka thutlukna a fuh phawt chuan naupan tet atanga min hrechiangtute fak leh ngaihsan i hlawh tho ang!

Kan chhehvelah hian hmeichhe rorelna inchhungkhur ka hmu fo a, a tlangpuiin chutiang chhungkua chu hmuh hrehawm ka ti deuh vek! Hmeichhe tha lo vanga pasal chhungte tlawhpawh theih loh chhungkua leh hmeichhe suaksual vanga chhungkaw kehdarh ka hmuh thinte hi ka sawi phak piahlam ni mah se ka tel vena inchhungkhurah chuan chutiang chu thleng lo se ka duh a, min pui theitu hnaivai ber i ni tih theihnghilh suh ang che.

Ka nupui ni tura ka sawmna i pawm rual khan ka nu leh pa leh ka unaute bakah ka chhung leh khat leh ka thiante zawng zawng pawh i pawm nghal tih i inhre ngeiin ka ring.

Kei min hmangaih angin ka thisen zawmpuite leh ka lamhnai zawng zawngte hi i hmangaih ve kher lo tih ka pawm a, chutiang turin ka phut lo bawk che a, mahse, i hmangaihin a hmangaih mihringte chu i namnul thiang bik lo tih hi i pawm ve ngei chu a ngai ang.

Nupuiin a pasal hnena hlimna, beiseina, lungawina leh hmangaihna a pek theih sang ber min hlan hma leh he khawvel zau takah hian i lo piangchhuak ve tih ka hriat hma zawng khan ka chhung te, ka thian te, ka chi leh kuang zawng zawng leh ka vengte hnen atangin chutiang thilpek chu ka lo dawng tawh thin a, chu'ng mite chu nang ka tawn hnu hian hawisan thut thei ka ni lo tih min hriatpui la, ka mitmei en chungin chu'ng mite chu i lo dawngsawng thin dawn nia.

Ka chi leh kuang leh ka lamhnaite kuahkhawm chu tlawmah la lo la, chutiang chiah chu i chhungte leh i thian hnaite laka ka khawsak dan turah i ngai ve nghal thiang ang tih ka tiam a che.

Thlah khatah meuh pawh chhungkaw thenkhatah chuan a chhumchhia leh pur tur awm lo khawpa pachhiate'n hlamchhiah leh huphurh an hlawh chawk thin, i chhungte leh ka chhungte laka duhsakna i lantir kawngah chutiang chhungkua chu entawn ve hauh suh.

Kan chhungkuaa i rawn telna a la rei loh avangin ka chhungte leh thiante'n ka hriat ang chein an la hrechiang ve lo che a, i chhung leh khat leh i chipuite'n min zir ang bawkin ka chi leh kuangte pawhin an zir che a; a then chuan an enthla dawn che a, tar kun khup bih kan dam thlen thlenga i awm dan tur ang chiahin awm la, lem chang buai duh suh ang che.

Ka lamhnai leh ka nel zawngte nel lui ve tlat turin ka beisei che a, nung tura ka duh ang takin han nung ve naw naw phawt mai teh. I rilru chhungril leh i lanchhuah dan an la hriatchian ve loh vang mai chea ka chhungte leh thiante laka sawiselna leh ngaihmawh i tawk a nih chuan ka dinpui tlat thung ang che.

Fanau enkawl chungchangah sawi tel duh ka nei: Malsawmna dawnga mipangngai mipa leh hmeichhe fa kan hring ve te a nih ngai chuan kan fate hnenah inchhungkhura mipa leh hmeichhe mawhphurhna leh tih tur a awm hran thu hi zirtir thin la ka duh a ni.

I pasal hi farnu nei lova seilian a ni a, thingnawi fawm rual a nih atanga i lo lan hma thleng khan mipa mawhphurhna leh inchhungkhura hmeichhe tih tur zawng zawng thawk kawp thin mihring a nih miau avangin ka fapate chu inchhungkhurah ka retheih ang khan rethei ve lo se ka duh a, an farnute an dama an hman chhung chuan an farnute'n an rawng an bawlsak lai hmuh ka duh a ni.

Kan fapate pawh an farnute zahawmna humhimsak turin zirtir la, an thlamuanna leh innghahna tlak mipa fa ni turin kaihruai la, an nihna leh nunphung avanga an farnute'n mi zah an kaina turin enkawl ang che.

Mizo chhungkuaah hian nu leh pain mawhphurhna an pek phal loh vang leh zirtirna mumal an pek loh vanga hmeichhe nep leh tlawktlaw, nula zahpuiawm ka lo hmu fo tawh a, chumi tlukpui chiah chuan mipa fate lak tlak loh vanga an farnute pawh mite'n khaw lo tur leh nep tlawk tlawk tura an ngaih nghal hmiah ka hmu nual bawk. Chutiang fa chu 'inchhungkhurah mipa tih tur leh hmeichhe tih tur bik a awm chuang lo' tih changchawia fate mawhphurhna thliarhrang duh lo chhungkua atangin ka hmu deuh ber!

Fapate thlanlai tur emaw mahni kea ding tur emawa zirtir ngai si lova chawei dawhkan kil tawh hnua, farnute thu reng chunga, chawhmeh suak tura mipa fa tir tlat chhungkuaa mipate hi an laktlak loh tlangpuiin ka hre thin!

Kan fanute kovah hmeichhe mawhphurhna bel la, kan fapate thinlungah chiang takin mipa mawhphurhna i tuh dawn ni.

A tawp berah chuan, tlangval nun kan chhek-arbawm ve lai khan mithianghlim famkim ni bik hek lo le, a chang chuan ngamtlakte chawthing bar kual mai mai chang leh haw leh tur chuang awm lova mi chhuatlaia kan tlukzal tak mai mai zan a awm fo a, chutiang ti tura kan chhuat thlang rawn rap an awm a nih pawhin lo nerkhum mai lo la, i dawl zawh loh mihring chu hmeichhezia nena i hmachhawn hmain ka kutah i dah thin dawn nia.

Midang hnawlin ka hmangaih laklawh tawh che a, ka hmangaih tlat ang che...

Read more...

Tuesday, October 20, 2009

Hmeichhia chu

Mi pakhatin hetiang thu hi a hrilh a, ngaihnawm a ti em em mai. Dik hlein a hre bawk. A rilru-ah a lo lang leh thin a, mahse, he thu hi tu hrilh nge tih erawh a hrechhuak zo ta lo. Mawi a ti ngang a, a hriat ang ang chu a ziakchhuak ta a ni. Rev Lalnghinglova hnen atanga kan dawn - 'Hmeichhia' chu hei le...

I fawh chuan pa hawihawm lo tak i ni ang.
I fawh leh chuan mipa i no lo ang.
I fak chuan dawt i sawi emaw a ti ang che.
I fak loh chuan engatan mah i tlak lo a ti ang che.
I hnial der vaih chuan a tim hrep ang che.
I hnial der loh vaih chuan mipa chanve tlukah a ngai ang che.
I tlawh zin viau chuan a ning ang che.
I tlawh khat viau chuan i bum emaw a ti ang che.
I inchei viau chuan mipa lepchiah emaw a ti ang che.
I inchei loh viau chuan mipa hawihhai lo a ti ang che.
I thikthu i tihchhiat viau chuan mipa tlaktlai lohzia a hrilh ang che.
I tihlan loh chuan amah hmangaih lovah a ngai ang che.
I lem vaih chuan i zah lo angah a ngai ang che.
I tlai vaih chuana nghaktu nih hreawmzia a hrilh nek ang che.
I nghak renga a lo kal tlai viau chuan hmeichhe tih dan alawm a tihkhum ang che.
I lenna kawng i zauh chuan mi rinawm lovah a ngai ang che.
I len loh zana midangin an lenkhung chuan -
Hmeichhia chu rim ngai kan ni, a tihkhum ang che.
I tlawh khat chuan ngaihzawn nuam lo a ti ang che.
I fawh zin chuan vawi khat phalna pek i hmangrim a ti ang che.
Midang i melh chuan i ler a ti ang.
I hmuh laia midangin an melh chuan, hmuhnawm an thlek ve mai mai a ti ang.
I tawng ve chuan a thusawi ngaithla turin a duh ang che.
I ngaihthlak kar chuan tawng turin a duh si ang che.
Awi Karei! Lalpa, thilnung pakhat hmeichhia i siam a,
An mawiin an va khirh si em!
An chak lovin thil an va ti thei si em!
An buaipuiawmin, an va ngainatawm si em!
An awmzia hrefiah tehreng ila Aw!!!!!!!!!!!!!!!!!!!

Read more...

Monday, September 28, 2009

Tawn leh ni awm tak ang maw?

Engtik lai maha ka theihnghilh tawh ngai loh tur, ‘leng zawng zingah Chhawkhleipari’ ka lo tih ve thin Thanpuii kha.

He khua, kan khua hi a nuam ti pawl tak ka nih ka ring. Mi khawpui te ang luai luaia pui ni em mah suh se, a chenga te kan hlim a, mahni tawkah hnam dang awt bik lovin kan khawsa thin. Mite anga nuamchen thei te ni ve lo mah ila, thenrual tha te ka ngah a, khawi hmunah pawh a tlangtla pawl tak ka ni ve thei zel bawk. Chu'ng zawng zawng aia ka sawi tum zawk chu - nula hmeltha, angel thianghlim ni hiala mawi, 'ka Thanpuii' kha a ni.

Chhungkaw hung tak an ni a, tin, an khawsak pawh a sang viau. Mi zah pawh an kai hle. Khawpui daifem, tlang bawk nuam takah an khawsa a, an in chu pui iaih uaih ni lo mah se, a kal pelte hian ‘a va nawm hmel em’ an ti deuh zel. 'Holiday' te pawh hmun dangah ngat an hmang thin.

Malsawmna zawng zawng te hi a dawng vek bik emaw tih hial tur a ni. A pian nalh tak leh a vun rawng paw pheu mai te chu tu tan mah hian han thlir liam mai mai phal rual a ni lo. Chu ai mah chuan a nungchang chuan mi ngainat a la hlawh leh ta nghal. Kan college-ah pawh lut thar leh tlangnel vak lo reng reng hian nel hmasak tehah an neih thin reng a ni. In lamah ni se pawl hniam zawkte tution pe reng reng hian a buai a, amah pawh a inngaihtuah hman meuh dawn emaw’n le, te ka lo ti ve mai mai thin. Kan college-ah pawh chuan miss-ah kan thlang ta hial reng a; mi reng rengin a phu kan ti em em vek mai. Ka la hre reng.

Thanpuii nena kan inbiak hmasak ber chu kan college library kawtah a ni. Inpelh paha, "I tha maw?" han inti satliah mai zawng kan ni na a, ka tan chuan kha'ng hun te kha a hlu em em mai. Phak ang tawk tawkin zirlai pawlah te ka inhmang ve a, tin, infiamna lam ka lo ti thei ve zul bawk nen, a hriathlawh pawl tak ka ni ve a, chu'ng vel bak chu han vei em em pawh ka nei lo. Hmeichhe han chhai vel te phei chu ka zei lo a ni tih hmuchhuak tur khawp pawhin ka la tawngsang lo hrim hrim. Chuvang chu a nia, khami tum pawh khan ka zam a, ka khurh ruk der der ni.

BA kan zo a, Gauhati University-ah zir zawmin kan khua ka chhuahsan a, Thanpuii erawh chu an khawsak te'n a tlin bakah an khawhawi te a zau bawk a, hmun hla zawk, Delhi lam a pan thung. Chutiang vel avang chuan kan awm hrang ta a ni. Ka ngai thei em em.

Remchang hmasa berah ka haw a, thiante nena kan han inhmu chu kan hlim hle. Zan khat chu, nipui lai a ni a, thian te birthday lawmnaah ka kal ve a, chutah chuan a ni, hun engemaw chen ka hmuh tawh loh, hmuh leh ka chak em em, ka zawn ruk reng thin, Mengmawii ka tawn leh ni.

Kan han inhmu chu kan hlim dun em em. Kan inchibai a, chuta a kut nem nel thep mai leh han huma lum thar thar mai te chu ka la hre reng mai. Lampuiah min sawm a, 'min sawm a' ti ila lamtualah min pawtlut a ni mah zawk awm e. Chu chu ka lam hmasak ber tum a ni a, ka chhunzawm leh tak ka hre lo. Tichuan kan su ve ta dep dep a.

Hmeichhe sang pawl tak a ni. A vun tuihnai zet mai leh a ha var rual that mai te, a hmel ngainatawm tak te chu hmuhnawm ka va'n ti tak em! A sam bu chhah hlap mai te chuan a dar vel an vaw siau siau mai. A kawr var, ban nei lo hak te chuan chutiang inchhung eng vak lo, ni deuh chiaiah pawh a tilangsar vuah mai. A thawmhnaw khuh baka lo lang, a taksa pengte chu han en ila, nula hrisel bungrua ni awm rengin a khal deuh talh hlawm. Kan hlim dun em em. Music ri riai riai karah te chuan kan inbia a, kan phun sep sep mai. A chang leh an hla sak te chu kan lo zawm ve ang zat zat bawk a.

Kan ti dawn chauh emaw tih laiin tin a lo hun der mai. An in a hla lutuk lo bawk a, ka va thlah a, kan han inkai phei hnek hnek mai chu kan hlim dun hle. An kawtkai kan thlen chuan bang nghengin ka lam a rawn hawi a, kan insi lo chauh a ni. Min en danah chuan a beisei mai ni lovin a sawmin min sawm a ni tih ka hrethiam a, mipa ka ni tih ka hrechhuak zawk mai!

Ngaihtha har tak mai ka ni a, a chang chuan Thanpuii thinlung hi ka luah zo meuh lo ni te'n ka hre thin. Amaherawhchu, min chhuang em em a ni tih erawh ka chiang. College kan kal lai te khan ka tana tanpui vartu hnai reng, 'guardian angel' nih a duh thu te min hrilh siam siam thin asin. Exam dawn leh ka inkhelh dawn te pawhin duhsakna thu mawi tak tak te min thawn thin a, mi te pawh a rawn phone tak lawm lawm thin a nih bawk kha.

Mipa dangte hian eng nge an tih ka ngaihtuah lo, Thanpuii a dama kan inawm heuh heuh theih chuan a tawk mai. Duhthawh taka ka fawh a, lawm taka min lo chhang let te kha ka tlangval ve ta a ni tih min hrilhtute a nih kha!

Mak ka tih ruk ang reng thin chu ama chanchin leh a nih tum te a sawi ngai hauh lo kha a ni. Vei leh harsatna te hi a nei ve vak lo a nih dawn hi, te ka ti mai mai thin. Pawl ruk a nih laia a ke khing hnih a tihtliah thu leh chuta tanga harsa taka kal zir tha leh a nih thu te kha min lo hrilh thin sela ngaihnawm ka tih theih dawn tehlul nen.

Engpawhnise, ka atchilh a ni thawthang mai, a chanchin sawi chu ka chaw tui ber a ni. Amaherawhchu, thupui han vai tak tak dawn hi chuan a tlanchhe deuh tlat zel thung. Beisei nei tak chung hian, "Hun a ti lo a ni ang e," ka ti mai thin.

Zan khat chu, ka dinhmun anga ding, khawilam mipa mahin an lakzam theih bik loh tur thu thinthawng zet mai min hrilh pek a, "|hian tha nih hi a tawk mai lo’m ni?" tiin min zawt a nih chu!

Ka lungawi lo em em. Min lo fiam mai mai avanga ka lawm lohzia leh a rin ang em ema mawl chu ka nih bik loh thu te'n ka chhang a, tin, kha chen ka lo hrethiam lo kha nep ka intihzia ka hrilh bawk a, ka tlan hawsan ta a ni. Rilru fim hnu, a tuk zingah erawh chuan ka inchhir a, ngaihdam dilna te ka thawn a, a thian nih ka pawm thu te pawh ka thil tel nghe nghe kha.

Kan inkawm chho zel a; tunah chuan zirlai thar ka nei a, a tak talh mai lehnghal. A laka mihrang ka nih tak thu chuan mi run em em mai. Thup ka'n tum ngial thin na a, ka thup zo ngang lo ni tur a ni, min zawt ta chawt mai:

"Thil dik lo a awm a ni tiraw?"

"Eng thil dik lo teh chiam nge awm ang?"

"Nangmah kha i ni tawh tlat lo, i danglam tlat, eng emaw lai atang khan."

Khatia mei nei deuha ka chhang khan a run em em mai a lo ni a, chumi tum chu a thinrim ka hriat hmasak ber a ni nghe nghe.

"Kan pahnih tana a that zawk ka rin vang a nia. Ka zirlaiah insawrbing ka duh a, tin, media lama ka luh phei chuan hetiang lam hi chu ngaihtuah loh law law ka duh a," a ti a, kei chu ka ngawi reng.

Ka mang a ang em em mai. Aw-ka vin phuh chhuak hmasa tu-a ka tang kha ka inchhir a, ani paw’n inthiam lo hmel chu a pu ve tho. Ka sawi tur haihchham chuan a kut ka’n vawnsak ngawt a, tin, min lo chhang a.

Kan ngawi dun vang vang a, thawm hriat tur dang a awm lo, thingkung insawi ri te leh sava chiar nek nek ri te mai lo chu.

Hun a kal zel a, nipui chawlh a ral, ka kal a lo hun leh ta reng mai. Lungawi lo burin kan khua chu ka chhuahsan ta ni.

Hostel-ah te chuan amah ngai reng rengin ka kur a, zanah te hian kan khaw lam hawiin tukverhah ka'n dak chhuak ngawt a, tih theih dang vak a awm lo. A awm lo tak tak, engkim mai hi a tawp tawrh vek mai a ni! Ani paw'n min rawn vei ve thinin ka ring; mahse, a bul tan leh hmasatu nih erawh ka tum hauh thung lo. Ka theih rei leh rei loh chu thuhran ni se.

Ni khat chu a thiannu Julie nen an rawn lang hlawl mai. Delhi-a an chhukthla tur Guwahati-ah an cham a, inhmuh leh hram an duh avangin min rawn tlawh zawk a ni awm e. Tin, rel station atanga amah thlah liam turin min phut bawk. Kei chu ka tang lo, ka phur em em zawk. Tichuan kan inzui chhuak ta a ni.

Ka insiampui a, bungrua te ka telpui a, keia hostel lut tur nen chuan kan bungrua pawh a inchangkan hleih ngei mai. Phu zawng ka phu mawlh lo che mawle, ka ti rilru rauh rauh mai.

"Nang ai chuan ka tuar thei lo zawk a ni ti raw," a ti a, kei chu ka nui ringawt. A kut han vawnsak te chu ka chak em em mai; tin, chu lo deuh te pawh! Mahse, ka tum lo.

An kal a hun a, an inpeih ta at mai. "Mangtha le," ka’n tih chuan, "Chu ringawt zawng a tawk lo, ‘kan inhmu leh vat dawn nia’ ti tel rawh," a ti ta tlat mai.

Tichuan kan invai liam ta a.

Kei pawh hostel lamah ka let a, zirna lam a ni emaw, infiamna lam a ni emaw, tumah ka aia sang an awm tur a ni lo tiin rilru ka siam a, keima tawkah ka insehruh ve hle. Amah vangin ka tih peih loh tur tam tak ka ti a, ka nih phak loh tur tak tak ka nih phah fo bawk. Tin, amah zawk chuan min rawn bepawp hmasa a, phone-a kan inbia te chu kan no dun thin hle.

Chutiang chuan beisei reng rengin ka khawsa a, ka thla a muang em em. Ka hma lawkah hian tlang mawi tak, hnim hring leh pangpar te vul chukna hmun a awm a, chu hmun chu la thleng mai tur niin ka inhria a, mite’na min thik loh tluk zet hian kei pawhin thik leh han awh ngawih ngawih ka nei bik lo.

Khawvel hi zawng a mak teh e, thil ni thei lo tak tak pawh a awm lo a nih hi. A chang phei chuan a rawng lutuk mah mah ni te'n ka hre thin. Thanpuii khan tawn-thar-di a tawng a, tlangkam leh thiante titi atang tea ka lo hriat danin, an zirpui tlangval hmeltha leh ruakhau tha tak, mi neinung tak fapa nen tlai ni tla tur te hi hlim takin an thlir dun thin a ni awm e!

Lehkhazira phaia awmte chanchin thenkhat, chhungte hmuh phak lohva inngaizawngte khawsak dan ka lo hre ve zauh zauh tawh a, chu'ng te ka ngaihtuah chang phei chuan tirilah min man a, ka thaw halh halh thin. Ka ngaihtuah thui ngam lo.
Engkim hi kan chunga thleng thei vek a ni. Lungngaihna te pawh hi kan pumpelh ngawt thei si lo a, a tawrh lam tal kan chak mai a ngai a ni. 'Hmeichhia reng reng ka ring tawh ngai lo ang' tiin rilru ka siam a, ka zirlai ka bei ngawrh zual sauh bawk. Amaherawhzawng, nghilh ni reng ka nei ngai dawn lo a nih hi.

Thiante an tha a, ka hlimna tur ngawt an ngaihtuah a ni ber mai. Ngaihzawng te hi chu, thian tha ber te laka kan beisei ngam loh pawh an lak atangin han phut thin mah ila, inphatsan hun a lo thlen changa min buaipuitute chu thian tha te bawk an ni leh thin, ti te’n ka ngaihtuah a.

Vawi khat chu a birthday-ah ka va phone a, lawmpuina te ka va fah ve luam. |ha tak chuan min lo chhang na a, a tlanchhe aw deuh tlat. Ka ngaihbel emawni, phone atang chuan mipa aw, thu nei taka tawng vel te pawh ka hriain ka hria e ka ti!

A chang chuan phurna leh huphurhna te hi a lo thleng rual thin. Khami tuk, kan hostel-a phone-ah min be duh an awm thu tu te'n emaw min rawn hrilh pawh khan, chak ang reng tak, huphurh deuh bawk siin ka awm a, Thanpuii a nih loh pawhin a lamhnai te tal an nih ka ring a nih kha.

Ka va la ta a.

A thiannu, Julie kha a lo ni a, thla leh maia pasal nei tur a ni a, a thiannu pawh inneih hmangin a lo haw dawn a ni tih vel a rawn sawi dawn a nih ringin ka lo fiam hlut mai. Mahse, chutiang a lo ni lo.

Khawvel nen hian kan inrem ve ngang lo a nih hi, Thanpuii kha motor accident-ah a thi! Chu chu Julie’n huphurh tak chungin min rawn hrilh a ni. Tin, a vuinaa tel tur leh a rang thei ang bera haw turin min ti bawk.

Kawngka ka khar ri thuai a, haw tur chuan ka intintuah ta. Mahse, ka’n inngaihtuah chiang a, a vun tuihnai tak te kha a lo da bei ang a, a pangti lum hiam thin te pawh rial angin a lo dai tawh ang; tin, biak pawhin min chhang tawh dawn si lo. Chu’ng chu ka hmu duh lo, Thanpuii, nula hmel nung sarh mai kha ka mitthlaah cham reng se ka duh zawk. A thuhrimah nupa chu sawi loh, inkawp lai pawh kan ni lo a, ka tel ve chuan zahpuiawmna chin ka nei ang a, tute emaw tan phei chuan hnawksak mai pawh ka ni thei ang tih te ka ngaihtuah a, a hmuna va tuar ai chuan hostel-a tuar chu ka thlang ta zawk a ni. Kei zawng ka tlei zo ve tawh ngai dawn lo a nih hi.

Thlasik chawlha ka haw chu, karei! He khua hi! A hmunhma leh engkim mai chu a lo la ngai a, chu ringawt pawh chu ka tan chuan a rit lutuk mah mah a ni. Mi min sawi dan tur ka ngaihtuah lo a, ka thatna tur ka ngaihtuah thei hek lo. Kei zawng ka na a nih hi. An in leh a vel pawh ka hmu ngam lo. An kawmthlanga lui te luang ri ker ker te hi hlim takin kan lo beng per dun ve thin asin.

Chawlhkar hnih emaw lai ka awm hnu chuan, lan loh ngawt zawng tiin, zan khat chu ka va lut ve ta rawih mai. Chuta a chhungte nena kan han inhmu chu, fapa zin haw ang mai hian min lo lawm a, tin, kan tap bawk a! Thil dang sawi a thiang lo, Thanpuii chanchin chauh lo chu.

Chhungkaw tha tak an ni, kei pawh min khawngaih tak zet niin ka hria; an fanu an ngaihzia chu thuhran ni se.

A nu chuan, "A chhuang em em thin che asin, nang hi chu i chanchin pawh a sawi nasa," min ti a, insum har a ti ve hle. An lungchhia tithartu niin ka inhria a, tin, kan inkawp laia vanduai an ni bawk si lo nen, awm ngaihna tak pawh ka hre lo a, sawi awm leh awm loh pawh ka hre lo.

Banga a thlalak an tar chu ka en vang vang a, hemi ni, a thla lak ni hi ka la hre chiang ngang mai. An kawt thingbuk hnuaiah thuin, thli thaw vuk vuk karah kan inkawm a, kan phone number a theihnghilh thu min hrilh a, chu chuan min run em em mai. Ka lungawi lo chuan min biaknate pawh chu ka chhang duh ta hlek lo mai a ni. Chutah nui har har chung hian, "Chutiang te ka theihnghilh theih tak tak i ring em ni? Ka uang mai mai a nih kha," a ti a, kei chuan ka tel lova a awm theihzia lantir nana a tih pawh a nih theih thuin ka chhang a, min tih nuih talh a tum a.

A nu chu pindanah lutin thlalak dang, kan pahniha lan dunna a va la a, “En teh.....”

Ani chu chair-ah a thu a, kei a hnungah dingin, a dar dinglamah chuan ka khabe ka nghat a, tin, kan nui dun a.

Chu’ng zawng hlim lai ni a ni, hmanlai a chang zo ta. Tawn leh ni a her chhuak tawh ngai dawn si lo.

(Kum 5/6 kal taa ka ziah a ni a, Zozam Weekly-ah pawh kum 3 vel liam taah khan a chhuak tawh. Mahse, a 'naupang kutchhuak' riauvin ka hria a, ngaihthat nan ka siamtha a, kan han tichhuak leh a ni. Hetia ka siamthat hian a 'puitling kutchhuak' ta khawp e, ka tihna phei chu a ni chuang lo.
- Lalhruaitluanga Chawngte)

Read more...

Monday, September 7, 2009

Nghilh ni ka nei lo'ng che

¢ Lettu : Lalruatkima

Ann Taylor-i'n Greentowm sikul a rawn zawm ni chuan kum 24-na a hmang mek a. chu sikula zirlai pakhat, Bob-a erawh chu kum 14 chauh a la ni thung. Rei lo teah Ann Taylor-i chuan naupang zawng zawng ngainat a hlawh thuai a, a hnenah thilpek eng emaw pek chu an chak theuh mai.

Thal khaw lum vanglaia thilfim tleh heuh heuh ang mai hian chu zirtirtunu chu naupangte chuan a hmel hmuh hahdamthlak an ti a, fur khaw thiang duhawm tak ang maiin hmuh nuam an ti thin.

Sikul a rawn zawm tan ni chuan, naupangte hnena inhmelhriattirna turin blackboard-ah a hming a han ziak a. chumi atang ringawt pawhin sikul room boruak chu a zang nghal hawk ti ila, a dik awm e. Naupang harh ve tak, Bob-a pawhin an zirtirtu hmel thar duhawm tak a han hmuh meuh chuan tukverh lama vawmchhuah a tum, a lehkha chhe hum chu dawhkan hnuai lamah a thlak thla ta zal zal a. hlim takin zirlai an zir a. Ban hun a lo thlen chuan naupangte chu an chhuak ta sang sang a. Bob-a erawh chuan tui a va khai a. Dan pangngaiin blakcboard chu nawh fai a'n tum leh a. Ann-i chuan, "Engtizia eng?," a lo ti vat a. Bob-a chuan, inthiam lo deuh takin, "Miss, blackboard hi a bal em alawm ... ka lo dik hmasa lo che a, a pawi ka ti khawp mai," a han ti bah deuh nak a. Ann-i pawh chuan, "A pawi hleinem," tiin a lo nuih sak a. Bob-a pawhin phur takin a nawt fai zui ta sauh sauh a.

A tukah chuan Bob-a chu sikul kal turin a chhuak a. Ann-i in luah bul a thlen lai tak chuan Ann-i sikul kal tur lo chhuak ve mek chuan a lo hmu a, Bob, hei hi a nia ka in chu," I lehkhabu kha ka lo kensak ang che chu," "A ngai lo ve, Bob, i tilawmawm,"

Engdang an sawi zui lo. Ann-i chuan Bob-a chu naupang duhawm tak leh hlim thei tak niin a hria a. Sikul an thlen hma deuh chuan Bob-a chuan, "Hetah hian ka pensan ang che. Ka thiante'n an hre thiam lo palh ang e," a han ti a. "Kei pawh ka ring deuh," Ann-i chuan a lo ti ve mai alawm tiraw," a'n ti leh a. Ann-i chuan, "A ni khawp mai. Mahse, Bob .... inthen rih phawt ang," a ti a, a kalsan ta a.

Chawlhkar hnih chhung chu Bob-a pawhin sikul tha takin a kal a. A tawng tlem hle. Sikul banah ngawi rengin blackboard a tifai a. chumi hnuah tlar hnung bera thuin, Ann-i hna la thawk mawlh mawlh chu dar 5:00 rik dawn thlengin a nghak ran thin.

Ann-i a han inpeih fel chuan a lukhum leh kawrchungte a lo lak khawmsak zung zung a. Haw kawngah thil chi hrang hrang sawiin nuam an ti thei hle.

Tum khat chu Ann-i'n Bob-a hnenah chuan, "Bob, i puitlin hunah eng nge nih i tum?" tiin a han zawt a. Bob-a chuan "Thu ziak mi nih ka tum." "A va tha ve, thil tum ropui tak a nih chu."

An ngawi dun vang vang a. bob-a chuan, "Miss Ann, thil pakhat min tihsak thei ang em?" "Tih tur azir a ni ang chu."

"Inrinni tlai apiangin dil kamah kan kal thin a. Phengphehlep leh kaikuang kan man thin asin. Nuam i ti ve ngawtin ka ring. i lo kal ve thei ang em?"

"Bob, ka hman hmel loh hle mai. Hna ka ngah deuh tlat."

"Ei tur eng emaw keng ila, i lo kal duh ang em?" Bob-a chuan a han ti leh hram a. Ann-i chuan, "Bob, ka lawm khawp mai. Engtikah emaw ka lo la kal ve zawk dawn nia," a lo ti a. bob-a bawk chuan, "Han sawm mai ngam tur che chu ka ni lo maw le! Tiraw." "Ni lo, Bob, eng atan pawh min sawm chu a thiang alawm."

Ni tin an inhmuh tak avangin Ann-i chuan Bob-a chu amah kawm tawh lo tura hrilh mai a duh thin a. Mhase, harsa a ti tlat lawi si. Bob-a tel lo chuan amah ngei pawh chu a khua a har tlat tawh.

Sikul chhungah pawh naupang dang ang ngawt chuan a en hleithei ta lo. Bob-a'n blackboard a han hrukfai laite chuan a lo thlir leh veng veng thin tih pawh a inhai lo. Eng emaw tak zawng an karah hian a thleng mek a ni ngat mai.

Inrinni vawi khat chu dan pangngaiin Bob-a chuan dil lam bawk a pan leh a. Kaikuang man tumin a buai hle. Kekawr thlep chinga tui a dai tan lai tak chuan a'n hawi chho va. Ann-i a han hmu ta thut mai. Hlim vanga tak chul chul chung hian, "I lo kal ve elo? Ka va han lawm tehreng em!," a han ti hlut a. Ann-i chuan, "Khawiah nge kaikuang leh phengphehlep te chu, Ka hmu ve chak viau a nia," a lo ti ve thung a.

Chumi hnu chuan dil thlang lam an pan a. Thingbuk hlim nuam takah hian thuthmun an rem dun a. Thliim lo tlehin Ann-i sam a chhem len siau siaute leh a kawr a chhem chet hlak hlakte chu Bob-a chuan hmuhnawm titakin a thlir vawng vawng mai. Serthlum tui leh chhang khawro tlem an neih chu lungawi takin an ei dun ta a. Ann-i chuan, "Hetiang reng a picnic hlimawmah hian lo kal ka inbeisei reng reng hleinem," a han ti chhuak a. Bob-a chuan, "Kei rawlthar mai nen lehnghal hi chuan tiraw?" a lo ti let ve a. "Kaikuang leh phengphehlep man mai mai ni mah ila, ka nu leh pate chuan hria se, min fiam nasa ngawt ang. Ka thian dangte pawhin min chhiah an chak ngawtin ka ring. Zirtirtu dangte pawhin an nuihzat viau mai thei che a ni. Ni lo'm ni," a han ti leh a. Ann-i chuan, "Ni khawp mai, ka hlauthawng angreng viau. Engtia lo kal ve ringawt nge ka nih ka hrethiam bik lo," a lo ti a.

Chutiang bak chuan Ann-i leh Bob-a chuan hun an hmang ngai lo. Phengphehlep lian pui pui leh kaikuang man a, theitui um hnihte an in chuan an hlim tawk em em a ni.

Thawhtanni a lo thleng a. Chumi tuk chuan Bob-a chuan Ann-i nghak chhuak zo lovin sikul lam a pansan a. Ann-i sikul rawn kal pawh chu a lu a nat avangin a haw hma ta nghe nghe. A tuk thawhlehni tlaiah erawh chuan pindan reh reih maiah an inhmu leh thei ta. Bob-a chuan blackboard a tifai a. Ann-i hna a lo thawk mial mial bawk a. Banga sana lianin dar 5:00 a rawn khawn rik bul bul chuan an phawk dun hra mai. Ann-i chuan a pen a dah a, Bob-a hnenah chuan, "Bob, lo kal lawk teh."

Bob-a chu a lo kal phei vat a. Ann-i chuan a lo thlir vawng vawng mai a, "Bob, i hnena ka thusawi tur hi hria la chu mak i ti viau mai thei a ni."

Bob-a chu a ngawi vang vang a. Chutah, "Kan pahnih chungchang hi a ni ang maw?" a han ti ve a.

"Bob, kum eng zat nge i nih?" "Kum 14 ka hmang dawn mek." "Kum engzat nge ka nih i hria em?" "Hria e, kum 24 i nni tih an sawi ka hria. Miss Ann, kum 10 hnuah chuan kum 24 ka rawn ni ve tawh maia inngaih chang ka nei thin."

"A ni khawp mai Bob, a chang chuan kum 24 mi ni mai awm hian i khawsa thin reng a ni." "Tak tak maw?" "Bob, lo ngaithla teh. Kan inkarah thil awm mek hi kan hriathiam dun nghet berah inpawmtawn mai ila a tha t ka ring. Nang ang hian ka sikul naupang ka la ngaina ngai bik lo va," a thaw hak a. "I tan pawh zirtirtu ngaihnatawm ber ni-ah ka inngai." "Nilo, chu ai chuan a la thuk zawk a ni." "A ni mai thei. Mahse, Bob, mite min ngaihdan tur hi ngaihtuah tel a ngai si alawm. Khawvela awm kan ni miau si a. I bula ka hlim thinzia hi i lakah hian zep ka tum hauh lo. Naupang naran zawng i ni mawlh lo tih ka hria. I nungchang duhawm leh i thatna hian min hnehzia hi mak ka ti thin. mahse, kan kumte hi he khawvelah hi chuan min daidantu a ni tlat si a nih hi."

Bob-a chuan, "Tun ai hian kum 10-in lo upa ila. Feet khat zetin lo sang zawk bawk ila chu, engkim a fel ni mai tur," a han ti sap a.

Ann-i chuan, "Engtikah emaw chuan puitlinna hi nungchang leh chetzia atangin an la teh mahna le. Tunah erawh chuan kum leh ruangam atangin kan la inteh lo thei si lo va."
"A pawi ngawt mai."

"Kei pawh pawi ka ti. Mahse, engmah kan tidanglam thei si lo."

"A dik khawp mai."

Ann-i chuan, "Chuvangin, eng kawng emaw chu kan zawn a ngai a ni. Vawi tam tak ka ngaihtuah tawh a. Hmun danga insawn mai hi a thain ka hria."

"Chutiang em zawng a ngai lo vang. Kan chhungkua kan insawn thuai dawn a lawm. Ka pa'n hna thar a hmu a. Greentown atanga Km. 80 vela hlaah a ni. Chuta tang chuan ka rawn tlawh thin ang che. A pawi dawn em ni?"

"A.... a that ka ring chiah lo."

"A pawina tur reng kan hre ve lo."

Sikul pindan chu a reh tlawk tlawk a. Rilru baihvai taka an ngawih dun vang vang hnu chuan Bob-a bawk chuan ngui raih hian, "Engtizia nge hetia kan lo awm mai hi le," a'n ti chhuak phawng a. Ann-i chuan,"Ka hre bik lo le, tumahin an hre lo vang. Khawvelah hian inhmangaih lo turte inhmangaih ta tlat hi an awm thin a. Hriatthiam a har a nih hi," a han ti a. "Thil pakhat i hriat reng atana ka duh chu, tunah hrehawm ti hle mah ila, eng tikah emaw chuan kan la hlim leh ngei ang. I awih em?" a han ti zui leh a.
"Chu, min lo nghak dawn tihna em ni?"

"Kum 10 zet mai maw."

"Ni e, chutih hunah chuan kum 24 ka ni tawh dawn asin."
"Kei zawng chutih hunah chuan kum 34 ka lo ni tawh thung si ang a, ka lo danglam vek tawh mai thei a, mi hrang daih pawh ka lo ni thei asin. Bob, a rem theih ka ring lo."

An ngawi dun vang vang a. Bob-a chuan,"Engtikah mah nghilh ni ka nei lo'ng che," a rawn ti chhuak ta phawng mai a.

Ann-i chuan, "Min hre reng thei lo vang Bob," a lo ti a. Bob-a erawh chuan, "Theihnghilh miah loh dan tur che ka hria alawm," a lo ti ve thung a.

Ann-i chu blackboard hru fai tur chuan a tho ta a. Bob-a chuan, "Ka lo pui ang che," a lo ti thuai a. Mahse, Ann-i chuan, " A ngai lo Bob, lo va haw tawh zawk rawh," a ti ta tlat a.

Muangchangin Bob-a chu a chhuak ta a. Ann-i'n hmanhawh hauh lova blackboard a hrufai chu tukverh darthlalang atang chuan a lang thei a. Bob-a kal pahin a hawi let a hawi let a.

A kar lehah chuan Bob-a te chhung chu an insawn ta a. Km 80 leka hla ni mah se, Greentown chu kum 16 chhung teh meuh a tlawh ta lo va. Amah pawh kum 30 mi niin nupui a nei tawh nghe nghe.

Favang lai hian tum khat chu Bob-a te chuan an zin kawng a nih avangin Greentown-ah chuan zan riaka cham an tum a. A nupui chu hotel-ah kalsanin an khaw hlui chu a fang kual a. Miss Ann-i chanchinte chu a zawt kual a, a chhanna dawn erawh chuan a barakhaih hle mai. "Kha zirtirtu hmeltha tak mai kha maw? Kum 1936 khan a thi ta."

Bob-a chu a bing chuai chuai a. "Pasal a nei hman em?" an ti leh hram a. "Nei lo, pasal a nei hman ta lo a nih kha."

Bob-a chuan thlanmual a pan nghal a. Rei a zawn hmain Ann-i thlan pawh chu a va hmu ta thuai a. A thlan lungah chuan tawi tein 'tihian a lo inziak a:

Ann Taylor

1910-ah a piang a

1936-ah a thi.

"Bob, kum 10 hnuah chuan ka danglam daih tawh mai thei asin," Ann-i'n a tih chu a ngaihtuah chhuak a. Tunah zet zawng kha zirtirtu duhawm tak kha a lo danglam ta hle mai. Ama hriat tawk lek hian, "Ann duhtak, tunah chuan nang aiin kum 4 laiin ka lo upa tawh a nih hi le. Tui takin mu ang che aw," a ti a. Phur lo takin hotel lam chu a pan leh ta a.

Read more...

Monday, August 31, 2009

Nghilh loh nghilh ni

¢ Lallenmawia Jongte

"Di lenmawi, ka hmangaih tak zet che asin. Ka hmangaih ngawih ngawih che. Rei lo te i hmel hmu lova ka awm pawhin ka nun khua a har vawng vawng thin. I tan, i tan chauh ka rinawm zel ang ... Enchim loh Parte, nang nena kan inhmangaihna kuhmum hi mawi takin par vul se ka va ti em!"

Chu sik khawthiang zan duhawm chuan ka tan, ka tan ngei hian malsawmna thuah za tam a rawn thlen mawlh mawlh hian ka hria a. Thangvanzawla chhawrthlapui pawh chuan mawi theihtawpa mawina zia chhuahin Bung zar phen atang chuan min rawn thlek duk duk a, "Hlim tak leh am takin hmangaihna par chu tlan rawh u," tiin duhsakna min hlan mawlh mawlh hian ka hria. bung hnah, zo dai thlifim ngei maiin a chhem chet laih laih lai chuan ka Angel thianghlim sam chhawlleng chuan ka hmai a rawn zar a. Ka enchimloh Partei sam chhawlleng hui mam sak pah chuan ka kai dak a, duhthawh em emin ka fawp vawng vawng a.

Ka en nin loh, ka fawh ban theih loh Partei hmel chu ka en nawn leh thin a, "Aw! He bawhchhiatna khawvel hri chhiain a chim, ka hip ang boruak tho hip chu i ni tak si a le! Chuai leh mai tura vul atan chuan i va'n pamhmai tak em!," ka ti vawng vawng a.

A ni reng a ni. Angel thianghlim rualte pawh khian, "Aw Pathian, engah nge Partei anga hmeltha leh duhawm khuan min siam loh le?," tiin Pathian hnenah an vui thu an thlen hial ka ring thin.

"Parte, kan tan hian thenna kawl eng lo se ka va'n ti em! ka han ti a. Ani chuan "A ni gnawt mai tiraw Duhber. Mahse hringnun khawvel hi zawng kan duh dan loh pawhin a her fo zawng a nih hi," tiin min chhang. A ni, Partei hi zawngin hmangaihna tuipui thuk takl atang pawhin hring nun khawvel hi a thlir thiam a, kei erawh hi zawngin hmangaihn avangin Siamtu No ruat hi ka hrethiam lo fo thin a. Mahse, Partei avang bawkin hringnun hahthlak zet mai hi lungdam takin ka chhiar leh thin.

Tunah chuan zan pawh a lo tairek ta e, tlai mah var ila kan inning chuang lo'ng e tih hla kha kan sak a tul ta si. Vahrit duhin iak iak mah ila, Chepa kan thlan a tul tho tho si. "Parte, ka tana i rinawm zel tur entirna leh hmangaihzia entir nan min fawp rawh le," ka han ti a. Ani chu a kum tlat a, ka sawi nawn leh a. Muangchangin a rawn dak chhuak a, maimitchhing diar diara min fawh tuma a rawn hnai lai chuan kei chu ka lo awm kiang a, a hrilhhai rawn mengphar lai chu duhthawh em em in ka fawp ta zawk a.

Ka duhthawh em em a ni. A chhan ka han hrilh ang che. Kumpui linglet tehmeuh zirna avangin khawpuiah min awmbosan dawn a ni. Ni e, zanin hi kan inthlah zan a ni tlat a ni. Aw, a mak ka va'n ti em! Hmangaihna zunin mi a zam hnehzia hi chu aw! A pawi ta ber zawk erawh chu hmangaihnain retheih leh hausate min thliar hrang ve tlat lo hi a ni. Mahse, Partei erawh hi zawngin a dinhmun avangin min chungdelh ngai lo. Tichuan, chu inthlah zan hlimawm chul ruih bawk si chu kan hmang zo ta a. A tuk zingah chuan kar hla chang turin khawpui lam chu min pansan ta a ni.

Aw, 'tiang reng hian a ni maw enchimloh Partei zun hian min lo phuar ngeh le. A zunzam min phurna hi engtiang pawhin tal mah ila ka tal chat zo chuang lo vang a, engvang mahin ka hmangaihna hi a dai leh tawh lo vang. Lungngaihna leh manganna chhum dum chhah tak karah pawh ka hmangaih zel ang a, chhiatna chhe tawpkhawk a chungah pawh thleng se ka hmangaihna hi a dai dawn chuang lo. Engvang in? E le, hmangaihna dik tak hian ramri a kham ve lo va, huam chin a nei ve lo. Chatuan a hawlh tlang rak asin.

Thiante pawh chuan ka nunkhua ngui ta ruih chu an hrethiam a ni ang, min fiam chhen a, "Sakhmel tha chungchuangte zun chauh hi a lo zam lo a nih hi maw le," an ti thin. A dik mai thei. mite chuan ka enchimloh Partei chu tha an ti chiam lo pawh a ni mahna. Kei ka tan erawh chuan khuavang note aiin a duhawm a, Hmeltha Lalnu el phak loh hialin a duhawm a ni. A ... a duhawm chungchuanzia chu kei tehlula tawngkan thiamna hian a sawifiah zo chuang lo vang.

Tlai ni tla tur chu a sen suar a. Ka lungleng lutuk tuar lo chuan inthlah zan kan hman dunna Bung hnuai pan chuan ka chhuak a. A hmun ka han thlen chuan ka han hawi kual a, thil engkim mai chu a lo la ngai vek. Mahse, ka lunglai hnemtu Partei a awm ve tawh si lo. Tlai ni tla tur chu ka han thlir nawn leh a, ka hriat hman hmain ka biangah chuan mittui chu a lo luang ngiai ngiai a, "Parte, ka va'n ngai tak che em! I zunleng zam mai maw min hnutchhiah le? Kei zawngin kar hla dy zun ngaih hi ka thiam ve lo va, ka tlin ve lul lo a ni. Aw Pathian, engah nge hetiang teh hrepa hring nun hi i lo duan le?" tiin ka phun mawlh mawlh a. Beidawng em emin in lam pan chuan ka haw leh ta hna hna a.

Zing tiana kan han thang harh chu ka lehkha tur ka lukham bulah chuan ka hmu a, chu chu ka nauin a lo dah a nih ka ring mai a. Lehkha ip kawma kutziak atang chuan Partei thian tha ber, Kimtei ziak ngei a ni tih ka hria. Phur ru tak chungin lehkha ip chu ka hawng a, ka chhiar ta a. Ngawiteh ... ka mit ka nuai a, ka chhiar nawn leh a. A ni thei lo! Ka ring pha lo! Parte, aw ... Parte, a thin a va na em! Ka mittui chu a tla zawih zawih a. Tlangval dang nen Partei chu an inru a nih chu! Ka lung nona chu a rawn chhuak a, ka tap ri ta hial a.

Ka lungchhiat zualpui ka hrikthlak hnu chuan Kimtei lehkha chu ka'n chhiar nawn leh a, "Thiana, he thil rawn hrilh che hi ka hreh hle mai. I la na hle ang tih pawh ka ring .. a a... Partei zawng, lemchanna khawvelah hian a chang thiam pawl a lo ni e," tih chu ka zu chiar a. Ni lo, ni lo, Kimte, ni lul love, Partei khan min hmangaih ve tak tak asin. Kan dinhmun inthlauh luat vanga bansan mai ka tum laia ka thinlung chiah zawptu a mittuite kha. Duhthawh em em a min awhna hmuite kha hmui anchhedawng a ni ang maw? Vanduai chuang tur reng hian em ni he khawvelah hian dinchhuaha ka awm ve le?

Kimtei lehkha chu ka chhiar zel a, ".. ka tuarpui tak zet che a ni. mahse, lungngai duh reng reng suh. Partei lo pawh nula tha tak tak an tam em!" Ni e, Kimtei thlirna tlang atang chuan a dik mai thei. Mahse, mawi taka pangpar vul nazawng hian ka mit an la lo va, ka tana thliahah ka awt hek lo. Uar taka par kher kher hian asin ka mit6 la chu ni. A rim a tui tel tlat vang te pawh a ni ang e. Ka Enchimloh Partei chu ka thliah lohin a chuai ta a nih chu!

Aw eng vangin nge min phatsan mai le? Sum leh pai avanga nawmsak duhna hian a hip bet ta che em ni? Ka hrilh tawh che kha. "Nawmsak duh luat vanga hmangaih loh hmangaih chawp beiseia neih hi zalenna kan hralh mai a ni a, tuma'n an tifuh ngai lo," ka tih kha, "I mawina leh duhawmna rei lo tea chuai leh mai tur chauh thlahlela i neih chuan i la inchhir ang," ka tih te kha Mite chuan hmangaih takte nen chuan bahra khur pawh an ti ngai asin! Retheihna khurpuiah pawh hmangaihna diktakin par a vul chuan damlai pialral a din theih asin! A... ka inphun lungawi zo chuang lo vang; ka ngawi tawh mai dawn em ni?

Ka tuar ang tuar, ka chan ang chang val dang awm ve maw?Nghilh loh ngaihhrui nan tia Partei'n zungbun min pek chu ka'n en a, "Parte, 'i tan ka rinawm zel ang' i tih thangkhawk pawh kha a la reh em lo asin! Mi i awhna hmui pawh kha a la hul em lo asin! Aw Parte, rinawmna hi eng nge maw a lo nih a, kumtluang pawh hi engtiang chiaha rei eng maw a lo nih reng le,?" tiin ka phum mawlh mawlh a. Aw hlim lai ni zawngte kha! Nun hlui ngaihawm tak takte kha kirtiang rel lovin hunin a her liampui ta si! A pamhmai ka ti!

Tunah chuan Parteite pawh insawiremin an inneita a. Ani chuan ngaihzawng satliah enin min en a ni mai thei. Mahse, kei erawh chu partei min hliam, ka thinlung ser hi engtikah mah a reh dawn lo. A tan rinawm turin ka lo intiam tawh a, ka tan rinawm lovin min phatsan mah se kei chuan ka thutiam ka hlen dawn a ni. He bawhchhiatna khawvel zin kawng zawh tur hian mi pangngai angin dinchhuahin ka awm a; chhia leh tha hriatna tha tak pekin ka awm bawk. Chu ka chhia leh tha hriatna chuan mi dang pawm turin min thiam tawh ngai lovang. Chuvangin nula tlangval inngaizawnna hi chuan ka nunah hmun a chang leh tawk ngai lo vang. Ni, a chang leh tawh dawn lo a ni.

Hun leh nite chu a chatuan danin a her zel a. Kei pawh lu-ah kelsam toin ka tha a lo thum ta. Mahse nun hlui ka chhui kir a, hun hlui ka dawn kir chang chuan ka lunghlui a leng vawng vawng thin. Ka mittui a lo hnam leh thin a, tah zai rel a tul leh thin. Mahse, hmangaihna lamtluang ka zawh sual avanga min buaipuitu tur tu leh fa ka nei lo gnawt hi chu a chang chuan atthlak ka ti thin. Ama'rawhchu, hmeichhia hian ka hnunah hmun an chang thei tawh hlawl si lo!

Aw... Parte, min va'n tirethei tak em! Ka hringnun zin kawngah hian hmelma tawrhhlelhawm ber i lo nih hi. Mahse, ka hmangaih ber i ni si. Engah ngei i lo pian ve kher le! A... keimah hi lo piang lo lek ila tha zawk tur! Nghilh loh Parte, nang ka nghilh ni che hi a her chhuak a nih ngai chuan ka lei hi ka dangah bet tlat se la, ka kut dinglam hian a thil thiam zawng zawng theihnghilh mawlh rawh se.

Read more...

Monday, August 10, 2009

C. Dina leh a Thamami...

¢ F Lalramliana

Hlaphuahthiamte hian ka nunah thu an sawi ngai lem lo. An hla phuah erawhin min hneh fo. Ka ngaihtuah chiang a, hla phuahthiamte hi an hlu ka ti, ka ngaihhlut thar tak zingah 'Thamam, tuanna tlang a lo dang a...' titu C Dinthanga a tel, he hla min pek avang hian!

Tunhma zawng chuan 'hlaphuah-thiam' C Dina hi chanchinbu chhuahtu leh a khat tawka thil huaihawt thintu niin ka hre thin. Hriatchian tumna emaw belhchian chakna emaw ka nei lo. Ka nei hauh lo tak tak! Chutih lai chuan rawlthar kan ni a, zan thla eng leh thla mang lai sawi loin kan zai rawi rawi thin. Tui takin Pathian hla kan sa thei a, love song hlei hlei kan sa tui mai! Chutih hun lai-a ta tawh tun thlenga ka duh tak tulh tulh chu 'Thamam' tih hi a ni. Han sa ve chhin teh:

'Chung kawlngo iang thla pu ila,
Thlawkin ka leng der der ang,
Ka lungkham ka lenrual tuannaah,
Hlim leh lawma intawngin...'

Kan vak kan vak a, hun a liam a, thiante kamliam atangin 'Thamami' au vawn vawntu leh a tuanna tlang 'chuan' chak vanga kawlhawk thla kiruh ang put ve vung chaktu chu tudang ni loin C Dina a lo ni reng tih te kan han hre tlai khawhnu um pawngpar ve a; Aizawl tlaklam ruam in pakhata kan zai tumin zan khat chu he hla phuahtu hi live-a kan zai lai biakhlatna hmangin kan ngaihthlaktir a, he hla hi kan sa a:

'Tinkim ka dawn khawl hian e,
Lung reng hi a awi thei lo e,
Lungrualtea kan len lai zawng kha,
A cham reng si thinlaiah...'

Engatinge mihringte hian hetiang hla, vankai-chaw pawh ni hlei lo hi kan kurpui luk thin? Ka chhang thiam a, mahse, ka inphawrhmualpho lo mai ang!

C Dina paw'n vanglai hun a neih chuan midangte paw'n kan nei tur a ni. Thenkhat chuan an vanglai hunah zankhaw tairek thleng thlengin zai an vawr thin a ni thei, chuti lo zawnga hun kal tawh hmangliam an awm thei bawk. Tungchhoa kal mihringte tawn fo chu 'inthenna' a ni. An then takte nen chuan engemaw laiin khaw khatah hun hlimawm tak an hmang a, mahse, chhan hrang hrang avangin a chuti reng thei lo fo. He hla phuahtu pawh hian nunhlui a au a, hun hlimawm tak a lo hmanpui tawh a 'Thamami' ngaiin a kiu vawng vawng a, chuti maiin intawng leh thei dawn tawh lo pawh ni se hun liam hnute kha theihnghilh bik lo turin a ngen:

'Thamam, Thamam, dawn ve thin che maw?
Hlim leh lawma kan len lai nite,
Zan khua rei reng dawn zo lo a,
Awihlai perhkhuang tingtang rimawi nen,
Zai tin kan vawr lai zan kha,
Thamam, Thamam,
Dawn ve thin che maw?' a ti.

He hla phuahtu mimal nun hi ka hre tam lo ka tih tawh kha. Hriat pawh ka tum lo. A hla atanga ngaihruat theih pakhat awm chu a 'Thamami' nen zanah te an zai mai mai thin a ni'ang. An hun hman dan hi a thianghlim hmel bik ka ti! Tunlai hunah chuan emaw hmanlai hun pawh ni se duh berte nen inkawmfal changa a tingtang-a-zawk kuah tak daih chu a kawnghawi lo deuh kan ti pawh a ni mai thei! Hetiang hunah chuan tingtang hrim hrim hnawksaka ngai pawh kan awm a ni thei e! Ngaihdan dang lehah chuan, Thamami hian tingtang a tum ang a, a bula mi hian rimawi tumtu chu a kuah pawh a lo ni reng zawk mai thei bawk! Chu lam ngawt zawng a hrisel lo e, duhtawk ang.

Lung han tihlen teh bur hi thenkhat tan chuan a nuam dangdai ru riau thei a, duhthusamah chuan lung hi leng pik teh chun lo se a lo pawi lem lo! Mahse, C Dina angin Thamami te nen tuanna tlang te a lo dang ve thei a, chutih hunah chuan he hla hi a ngaihnawm thar leh thin:
'Thamam, tuanna tlang a lo dang a,
Mahte'n lunglen ni ka chhiar,
Vangkhua leh nang ngai reng reng hian e,
Tapin luaithli ka lo nul maw?' tih hi...

########################

|HAMAM
- C. Dina

1. Thamam, tuanna tlang a lo dang a,
Mahte'n lunglen ni ka chhiar,
Vangkhua leh nang ngai reng reng hian e,
Tapin luaithli ka lo nul maw?

2. Tinkim ka dawn khawl hian e,
Lung reng hi a awi thei lo e,
Lungrualtea kan len lai zawng kha,
A cham reng si thinlaiah...

Thamam, Thamam, dawn ve thin che maw?
Hlim leh lawma kan len lai nite,
Zan khua rei reng dawn zo lo a,
Awihlai perhkhuang tingtang rimawi nen,
Zai tin kan vawr lai zan kha,
Thamam, Thamam,
Dawn ve thin che maw?

3. Chung kawlngo iang thla pu ila,
Thlawkin ka leng der der ang,
Ka lungkham ka lenrual tuannaah,
Hlim leh lawma intawnga'n...

Read more...

Monday, July 20, 2009

Hmanhmawh rawh

Kum 17 mi a ni a, mahse, natna khirh tak a vei avangin a rualpui midangte angin thenrual a pawl ve thei lo. Cancer natna a vei a, tihdam rual a ni tawh lo. Thi mai thei dinhmunah a ding a, a nu hmuh phak loh a thleng ngai lo.

Ni khat chu, chhuah a chak mauh mai. Vawi khat na reng reng chu han len khawthawn ve a chak a, a nu a dil ta rawih mai. A nu pawh chuan a lo phal hlauh a, tichuan, kal tumna pawh nei chuang lovin a teichhuak ta.

Music bungraw zawrhna dawr a kaltlang lai chuan a mit la deuh mai thil a hmu ta tlat mai. Chu dawrah chuan nula pakhat a awm a, chu nula chu a ni a mit latu chu.

Chu nula chu a kalsan phal lo a, tin, chiang zawka hmuh a chak bawk a, dawr chhungah chuan a lut ta a ni.

Nula chu a pan ding nghal chat a, nula pawh chuan a lo nuih ve ver ver mai; "Eng nge i duh ve le?" ti chungin.

Chutiang reng renga nui mawi chu a la hmu ngai lo. A lai a, han sawi mai tur pawh a hre ta lo. "Englo...hetiang hi ka duh a..."

A hmuh remchan chu a kawk ve tawp a, pawisa a pe nghal bawk.

"Ka'n fun phawt ang e," nula chuan a ti a, a nui ver ver bawk. Tichuan, a man an inpekfel hnu chuan a CD thar kengchhuak chungin a haw ta.

A tukah pawh chu dawrah chuan a kal leh a, nitin mai hian a kal ta ziah mai. CD a va lei a, tin, nula chuan a lo funsak a, an innuih ver ver thin.

Mahse, a CD lei chu a hawng ngai miah lo. Hlim takin a hawn a, phelh lohvin a dah mai thin a ni.

Chu nula nena han inkawm chu a chak hle a, khawi khawiah emawa han lenchhuah dun te pawh a chak. Mahse, a zakzum em a, chutiang turin a sawm ngam si lo.

Chutia nitin a chhuah tak avang chuan a nu chuan thil engemaw tak a tawng a ni tih a hrethiam mai. A fapa chu a hlim em em a ni tih a hria a, awmhmunah a lo lawm ve em em thin.

Ni khat chu, chu dawr pana a kal lai chuan a insangmar a, haw mawl tawp a tum tawh lo. A insehruh sauh sauh mai.

A dang pangngaiin a CD duh a va thlang a, dang pangngaiin nula chuan a lo tuamsak leh bawk. Midangin nula an rawn biak buai lai chuan nula dawhkanah chuan a phone number a dah a, a haw ta a ni.

A tukah chuan chu tlangval chu dawrah a kal ta hauh lo. Nula chuan mak a ti a ni ang, a phone number a nei tawh bawk a, a va phone ta rawih mai.

A nu'n a lo chhang a, chutia nulain a fapa a rawn be duh tih a'n hria chu, a nghilh dup mai.

Nulain a biak duh a sawi lai chuan a insum zo ta lo a, a tap ta zawih zawih mai a nih chu.

Nula chu a hrilhhai hle a, thil awmzia a zawt ta a ni.

"Engmah i hre nange? Nimin khan a thi alawm!"

An ngawi dun vang vang a.

Tlai lamah chuan a nu lungleng chu a fapa pindanah chuan a lut a, tih tur em em a nei hran lo, a khawhar a lut ve mai mai a ni.

A fapa thil eng engemaw chu a'n hai vel a, bawm lian ang reng zet mai hi a haichhuak ta nawlh mai.

A'n hawng a, a chhungah chuan thil fun hrang hrang a lo awm a, mak a ti hle. Thil fun chu a'n hawng leh a, CD a lo ni. CD bulah chuan lehkha them a lo awm a, "I tha thlawt a ni, engtik lai pawha inhmuh theih ka duh, a rem ang em, Sophie," tih inziakna chu.

Thil fun dang pawh chu a hawng ta zel a, thil dang engmah a awm lo, CD leh thuziak chauh lo chu.

Chutiang chu kan hringnun hi a ni a, tlai luat a awm thei. I tana mibik i tawng a nih chuan muang lovin hrilh teh, naktukah chuan a lo tlai hman mai thei si a.

('Don't Wait' tih lehlin a ni. A ziaktu hriat a ni lo.)

Read more...

Thursday, May 7, 2009

A tlai lu ta

¢ Lalhruaitluanga Chawngte

Party naah an intawngin an chanchin hi a lo intan ta a nih kha.

Kha nula kha a nalh em a, khatia, tlangval hovin an thlir vawng vawng hlawm pawh kha a mak lo e. A then phei chuan an thlir mai a ni lo, hmelhriata kawm nel teh an tum hlawm kha a ni a, chutiang kara tlangval zakzum tak pakhat, ngawi renga kil khata lo thu ran mai kha, tuma'n an ngaihsak lo pawh kha thil mak a ni hauh lo.

Party a zo a, mite chu an haw darh tan. Tlangval zakzum kha a haw ve mai thei lo, engemaw hian a mawlh tlat. Tichuan, ngam leh ngam lo hian coffee inpuiah a'n sawm ta chawt mai. Nula chuan mak a ti hle, a hmanhmawh deuh na a, kha tlangval zakzum rilru kha a tina ang tih a hlau a, hawihhawm vang tak takin a sawmna chu a remti ta a ni.

Dawrah inzui lutin coffee chu an in dun ta. Tlangval chu a lai a, a khur ru der der mai. A zakzum chi ni tawh nak a laiin hetiang a tawn vawi khatna a ni leh nghal, tawng ngaihna pawh a hre lo.

A haihchham hial.

Chutianga a mipa zawk khur khur ta chu, a hmeichhe tan pawh awm ngaihna hriat a har hle. Nakinah chuan hrehawm a ti ta ngang a, "Ka haw tawh mai'nge. Ka hmanhmawh tawh a."

Chu veleh tlangval chu a tho thurh a, waiter a'n ko a: "Khawngaihin chi tlem min han pe teh. Coffee-a pawlh tur hi..."

Mite chuan mak an ti hle a, an rawn hawi thup mai. Tlangval chu a sen tawn tawn a, mahse, tih ngaihna dang awm hek lo le, a coffee-ah chuan chi chu a'n phul ta tlawrh a. Nula chuan mak a ti ngang mai, a chhan a zawt ta a ni.

"Tuipui kama seilian ka ni a, kan naupan lai chuan tuipui hi kan khawvel a ni tawp mai. Tuipui tui al purh mai hi keimahah hian engtin emaw tak hian a cham reng a, ka lung te pawh a tileng vawng vawng thin. I awih lo mai thei a....coffee al hi tuipui al nen hian inangin ka hre tlat pek a, hetia ka in te hian ka naupan lai ka hrechhuak chuai chuai thin. Kan khua kha ka ngai em em, ka nu te phei chu an la cheng nghe nghe. Tichuan, coffee al ka in hian kan khua kha a rawn inherchhuak leh tup tup thin zu nia!"

Chu'ng thu a sawi lai chuan a mittui a tla hial. Nula chuan a khawngaih em em. Tlangval thinlung chu hmuin a inhre hial. Tlangval lehnghal, chuti taka mahni khaw ngaia lungleng thei chu mi tha tak, chhungkaw ngaihsak leh rintlak tak a ni ngei ang a, mi pharvar a ni hauh lo bawk ang. Tichuan nula chuan tlangval chu a titi pui a, an khaw chanchin te, an naupan lai chanchin te, a nu leh pa chanchin te, chu chu an titi tanna a ni a, an chanchin intanna a ni ta bawk.

An inkawm chho zel a, an inngaina tak zet bawk. Nula chuan chu tlangval mizia chu a duh hle a, a tuarfeina te, a rilru thatna te, midang tana a inpekna te, a engkim mai chu a duh em em vek mai. Inhmuh loh kar te chu rei hle hian a hre ta thin a ni. Coffee al chu fakin awm rawh se!

Love story dang ngaihnawm tak te ang bawk a ni, an inhmangaih a, an innei ta. Lal fapa leh a nupui ang mai an ni, an hlim thei em em. Nula kha tunah chuan nu a lo ni ta a, tlangval pawh kha pa a lo ni ta. Nu chuan a pasal chu coffee a siamsak thin a, a duat em a, chi a phulsak thin bawk.

Kum 40 zet a liam hnu chuan, a pawi ngawt mai, pa kha a thi. A lehkha them an chhar a, tah chuan tihian a lo inziak a:

Duh ber,
I ngaihdam ka ngai a, min ngaihdam turin ka ngen tak zet che a ni, eng dang vang a ni lo, kha chen dawt ka hrilh che avang khan. Chu thil chu ka dawt hrilh chhun che a ni nghe nghe...coffee al kha.

Dawra coffee kan in dun tum kha i hriain ka ring, kan vawi khat inkawmna kha. Khami tum khan ka zak lutuk tih ngaihna hre lovin chi ka lam ringawt a nih kha. Ka lam tum tak chu chini a ni reng sia. Ka sawi ngam tawh si lo a, chi kha ka duh ve reng niin ka sawi ta ringawt mai a, i la hre rengin ka ring. Khatih lai khan khami tum kha kan bultanna a ni ang tih reng ka ngaihtuah lo!

A hnuah vawi tam thil awmzia hrilh che ka tum a, mahse, ka ngam ngang lo a nih hi. Ka bum ngai lovang che tia ka intiam tlat vang kha a ni pakhat....tunah chuan, hei, ka lo thi dawn ta a, thudik hrilh loh che ka duh loh avangin he'ng hi ka sawi ta a ni: coffee al hi ka duh ngai hlei nem, a tui loh teh lul nen.....mahse, ka dam chhungin ka in chu a ni ta der mai!

Nang ka tawn che avang hian ka inchhir ngai lo. Ka nei che hi ka hlimna ber a ni. Ka lo piang nawn leh a nih pawhin nangmah bawk hi a ni ka thlan leh tur chu, coffee al ka in dawn a nih pawhin ka pawi ti lo e."

A chhiar lai te chuan a mittui a tla zawih zawih a, lehkha chu a chiah zawr hnup mai.

Engtikah emaw chuan mite hian coffee al hi engtiang chiaha tui nge maw a nih le an la ti mahna!

Read more...

Thursday, April 2, 2009

Hmeichhiate hian eng nge an duh?

¢ Lalhruaitluanga Chawngte

Vawi khat chu King Arthur-a kha, a thenawm lal pakhat hian hnehin lung inah a tantir a, chu'ng lai chuan a la tleirawl ve vaw hle a ni awm e. Amah mantu chuan duh se chu a that thei, mahse, chutiang lal, la naupang tak lehnghal chu a khawngaih a, a chhuah leh ta mai a. Mahse, zawhna pakhat, kum khat chhunga chhan ngei ngei tur a pe a, huntiam chhunga a chhan hman loh chuan a that ang.

Chu zawhna chu - 'Hmeichhiate hian eng nge an duh?' tih a ni.

Zawhna har tak a ni a, khawvela thil hre ber pawhin a chhang thei bikin a rinawm loh. Lal Arthur-a pawh chuan a huphurh hle a, mahse, duhthlan tur dang nei hek lo, dam chu dam nge nge tiin a intiam a, a'n chhuak ta poh a.

A haw a, chu zawhna chhanna neih tum chuan a bei ta ngat ngat mai. Mi hrang hrang a zawt kual a, lal chhungkua-a mi te, puithiam te, mifing te, fiamthu thiam te leh nawhchizuar thlengin. Remchang apiang a zawt a, mahse, tuma'n a duh anga fiah chhanna an pe thei lo.

Mi tam berin an rawn dan chu 'dawithiam pitar zawt rawh' tih a ni. Chu lah chu a hautak fu dawn si.

Hun a liam zel a, kum pawh a lo tawp leh dawn ta reng mai. Ni khat chiah a awm ta, Arthur-a tih ngaihna hre lo chuan dawithiam pitar chu a pan ta ringawt mai a ni.

Dawithiam pitar chuan a zawhna chu chhansak a lo remti a, mahse, thil phut pakhat a nei thung, King Arthur-a pasaltha lar leh thiantha Gawain-a neih a phal tur a ni!

Arthur-a chu a mangang hle, a'n ngaihtuah thin a, chutiang pitar, hmelchhe lutuk, ha pakhat chauh nei, rimchhe si, ninawm bawk si te chu tu'n nge maw nei peih ang le? Chutiang pitar tehlul nei tura a thiantha ber han tih chu a thei ngang lo a, a hmabak chu a tuar tuara tuar a thlang ta a ni.

Gawain-a'n chu thu a lo hriat chuan pawi a ti a, a thianpa Arthur-a chu hmu nghalin, a nunna atan chuan eng pawh a huam thu a hrilh a, amah mai ni lo, a lal ram tan pawh thaa hriain dawithiam pitar chu neih mai a hreh loh thu a hrilh a ni.

Tichuan, an innei ta a, tin, dawithiam pitar pawh chuan zawhna chu a chhang ta a ni.

Hmeichhia te'n an duh ber chu mahni chunga thuneitu ber nih a ni. Mite chuan dik an ti em em vek mai. Arthur-a nunna pawh chu zuah a ni a, a zalen ta.

Arthur-a chuan a thianpa Gawain-a nun chu a'n ngaihtuah thin a, a khawngaih a, hrehawm a ti thin. Gawain-a erawhin hrehawm ti hmel a pu lo. A nun dan ngaiin a nung a, mi zah lah a la kai na rawh. Dawithiam pitar lah kha, a tawp reuh si a, tuma'n an ngaina lo. Gawain-a tan pawh chu chu a pawi ang tih an hlauhpui hlawm.

An innei ta a, a mak lutuk, inneih zanah Gawain-a a'n mu dawn a, an nupa khum turah chuan nula hmeltha lutuk a lo mu! Hetiang khawpa mula hmeltha a la hmu ngai lo. Gawain-a chuan mak a ti lutuk a, a thidang lo chauh a ni. Thil awmzia a'n zawt ta a.

Hmeltha-i chuan a chhiat rapthlak ber lai pawha amah a duh theih vang a nih thu a lo hrilh a, tin, a nunah chuan a chanve chu hmelchhe theihtawp a nih tur thu leh a chanve dang erawh hmeltha theihtawp a nih tur thu a lo hrilh bawk.

Chhunah nge zanah hmeltha tura a duh tih thlang turin a pasal chu a ti a, Gawain-a chuan a'n ngaihtuah thin a, duhthlan chu har a ti hle. Chhunah, mi hmuhah a nupui chu hmeltha se a duh a, mahse, zana hmelchhe rapthlak nena mut dun chu a hreh bawk si. Zanah hmeltha se, chhuna a hmelchhiat chuan mi zawng zawngin an hlau dawn bawk si. A inngaihtuah nasa mai. Nang ni ta la, chhiartu duh tak, engtin nge duh i thlan ang?

Pasaltha Gawain-a chuan a'n ngaihtuah thin a, thlan tur reng a hre lo. A tawpah chuan 'i thu thu, nangma duh danah innghat rawh se' a ti ta ringawt mai a ni.

Chu thu a hriat chuan dawithiam pitar, nula hmelthaa chang rih chu a lawm em em mai. A tho a, a pasal chu a kuah chuk chuk a, engtiklai pawha nu hmeltha theihtawp a nih tur thu a hrilh hial.

Engvangin? Eng dang vang a ni lo, duh a thlan tir a, a chunga thuneih tum lovin, ama chunga thuneitu nih a phalsak avangin!

Hei hian eng nge a entir?

Hmeichhiate hi an hmeltha emaw an hmelchhia emaw, an zahawm emaw an zahpuiawm emaw, eng mi pawh ni se an inang vek, an vai hian dawithiam pitar vek an ni tih hi!!! Mahni chunga thuneitu ber nih an tum vek!!

Read more...

Wednesday, March 25, 2009

Nghilh loh

¢ Lalhruaitluanga Chawngte

Hun hi pawhkir theih ni se ka ti thin mange!

Aizawl College-a kan vanglaini, lungkham reng nei lova nuih-lai-ni kan chen thin lai te kha.

Damchhung khawsak ngaihtuahnain min tihbuai hma, hmabak eng tak neia kan inhriat lai a ni, chu'ng lai chu.

Khawvel hian min en bik emaw kan tih lai a ni a, "an chhinchhiah bik che, i chetzia an thlir" tih hla te kha min phuah chhan emaw kan ti dawn dawn thin.

Khawvel hi pangpar huan emaw kan tih lai a ni a, chu pangpar chu hling chunga par a ni tih kan hre ngai lo.

Kan inzui dawl dawl a, a nih loh leh kan thukhawm tiau tiau a, kan thlen chin apiangah a changtupa emaw kan inti thin.

Chutah a changtunu a'n rawn thleng a, nghakhlel taka lo thlirtu tan chuan a va han lawmawm thin tak em!

Car atangin a'n tum thla chhak a, car kawngkharin a pawnfen hmawr a chilh ang tih hlau tak chunga car kawnka a'n khar lai te chu keia tan chuan mahni lanthatna thlalak ang maia hmuhnawm a ni. Ka lo thlir ngawih ngawih thin.

An veng a hlat em avangin car-in an rawn thlah thin a, driver-in a hawsan hnu-ah chuan amah ngei pawhina a hriat lohvin ka lo inti neitu chan chang ta thin a ni.

Buaithlak ber zawka chu - a tan khan a changtupa ka ni ve tlat lo mai kha a ni.

Keia kawm phak ni lul lo mah se kan tuizawng a inan em avangin kan inkawm reng reng a, kan subject lak a inang thlap bawk nen, class neih loh karah pawh kan inzui chawt thin.

A za harha harh ta na na na chu, Students' Union-ah te kan inhmang ve a, eng ni lo mah ila kan college-ah na na na chuan a tlangtla pawl tak kan ni ve thin. Kan thianhova kan han tleh del del mai phei chu, kan college te kha vai rama a zin tuma ka pa min rawn hawn emaw ti ngam ngat khawp thiau kan ni bawk a, Hippies-hovin khawvel an al hneh ang mai khan kan college kha kan al hneh hial te'n kan hre thin niin ka hria. Chu'ng lai te chuan min lo zui ve dat dat a, kan nuih uar uar lai te chuan a lo nui ve sen sen thin.

Chutah mahni class neihna hmun tur kan han pan sang sang a, keini pahnih pawh chu kan inzui lut ve ta thin a ni.

Mite chuan min chhaih fo a, khati khawpa mipa leh hmeichhe inzui ngun te kha chu chhaih awm reng pawh kan ni e. "Kan inngaizawng hlei nem, kan inkawm mai mai alawm," tiin miin min chhaih chang te chuan ka'n hrilhfiah a, an han awih lo ngei bawk a!

Keia han chhai phak rual a ni lo, a fel em a, min kawm mai mai a ni. Tin, programme han huaihawt nikhuaah kan mamawh thin bawk a, kawm lo thei kan ni lo, kan subject lak a thuhmun thu leh kan inkawmngei ve hrim hrim thu te chu thuhran ni se.

Hriat loh karah hun a liam duak duak mai. College-ah te phei chuan class kal hun a lo rei lo bawk nen, kum chu a liam zung zung a ni mai e. Kum laihawlah class kan han tan a, thian chhar tharte nen kan inkawm ngeih tan tihah Week kan hmang, chutah Week zawhah chuan Krismas rim a lo nam, kum a tawp chilh nghal. Kumtharah chuan class a awm ta lo, exam turin February thla kan nghak a ni ta mai. Chutiang a nih laia mahni college-a lung tilengtu han neih chu, hun hi a kal chak duh asin!

Hun a liam a, kan ti dawn chauh emaw tih laiin kan chhuah a lo hun ta reng mai. Thlahlel eng ang mah ila college-ah chuan kan leng ve ta lo. Ruah-thimpui a sur chang pawha mahni in ang maia thlamuang taka kan awm thinna - kan college chu kan chhuahsan ta a ni.

Mahni seh seh mualah keiniho pawh chu kan tla darh zui nghal a, kan inngai thin hle. Mahse, mahni tlatna mualah thian tharte kan lo chhar a, veng kar te a lo hla nen, hun neih te a lo har a, kan inkawmkhawm khat ta tial tial a, a then phei chuan thianhlui chan te pawh kan chang ta hial.

Ka thiannu lah kha, phaiah MA a zir zawm a, tin, a zir zawhah pawh lo haw lovin hna te a'n thawk leh a, kan inhnimhnai ta lo viau mai. A hriat zawng ka hre reng thin.

Rilru puitling lo mah se kum a lo puitling a, hna vang eng ang mah se a rem rem thawh tul tihna chang te hial kan lo hre ve ta. Chutiang chuan ka vak vel a, chutia ka vah velnaah chuan a ni ka thiannu u (an nute unau an ni a) nena kan inchhar ni.

Hna inang kan thawk emaw, lehkha kan zirho emaw te a nih ngawt loh chuan tute nen mah hian tunlai khawvelah chuan a lo inkawm theih tak tak loh e. Ka thian chhar thar nen pawh chuan kan inkawm nasa ta phian mai. Tun hma te kha chuan ka thiannu u a ni thin a, tunah chuan ka thiannu kha ka thianpa nau a lo ni ta.

Vawi khat chu, ka thiannu chu Mizoramah a rawn haw tawh tih min hrilh a, hna tha deuh a thawh ve thu leh a mobile phone number te nen.

Khaw dangah lecturer hna thawkin a awm dawn a lo ni a, a hriselna a that tawk loh avangin a chhungte chuan an ngaihtuah viau nghe nghe.

Zanah chuan sms ka va thawn nghal. Tunge ka nih ka insawi duh lo a, amah duh em emtu angin ka va insawi vel a nih kha.

A hawihhawm reuh a, tha takin min lo chhang. Mahse, fiam nana khatia sms va thawn ni si kha, ka rin aiin ka tui a, ka insawi duh ta hlek lo mai.

Lawmthu te min lo hrilh a, tichuan, a tukah te, a tuk tuk lehah te, chumi hnua-h te, sms chu ka thawn ta tluk tluk mai a ni.

A chang chuan min chhang duh lo a, a chang erawh chuan ka sms kha a hmuh pawh a hmu hman dawn em ni tih tur khawpa rang te'n min rawn chhang thung.

Min rawn call a, mahse ka lo chhang duh lo. A tawp rual rualin sms ka va thawn nghal; "Inbiak ka dh lo, plz.min hre dn cuag lo, inhre lo lw2 ag," tiin.

Min hre lutuk, mahse, ka insawi ngam tawh lo. Insawi ila chu a thin te pawh a rim hial mai thei. Mahse, lehkha kan zir laia amah vanga ka rilru hliam, a hriat miah lohva ka tawrh thin kha a lo la dam hauh lo a ni tih ka hrechhuak. Chutiang a nih avang chuan hetia tunge ka nih insawi lova va tih vel hi nuam ka ti bawk si!

Han inbiak han inbiak takah chuan, sms atang ringawt pawhin rin dan a nei thiam ta a ni ang; zan khat chu, "LR-a i ni chiang lutuk... I va han thing tak..." a rawn ti bawl mai.

Ka phu zawk a, mahse, ka insawi ngam lo laklawh tawh. "Ka ni lo," tiin ka chhang a, ka tang kawh ve tlat.

"LR-a chu tunge? I bialpa a ni maw?"

Chuta tang chuan LR-a han dem fiam vel ka ching ta a, amah LR-a pawh chu ka hria niin ka sawi ta bawk. Aizawl College-ah ka lut ve thin a, an pawl hnuai chiaha mi ka ni, ka insawi dan chuan. Aizawl College atang tawhin ka 'star' a, mahse, ka sawi ngam lo, LR-a nen an inngaizawng emaw ka ti, chutiang chuan ka insawi.

Han infiam han infiam takah chuan panna lai han inkhawih fuhsak tum a lo awm a, LR-a nena an chanchin te pawh min hrilh ta hial mai!

"A rei vak hlei nem, bakah BA kan pass hnu-ah khan kan inbe ta miah lo a," tia min han hrilh mai chu mak ka ti hle. Ka phu dawrh a ni ber e.

Sms-ah hi chuan hriat fuh loh palh te hi a awl thin a, ka thu hriat pawh chu ka awih ngam chiah lo. Tin, mak ka ti em a, awih harsa ka ti a ni bawk e.

Ka'n zawt nawn leh a...

"A rei vak lo ka tih chu... Mipa te chuan in kalna lam apiangah, in tawn thar apiang in duh thei zel a ni lo'm ni? Bakah, 'inngaizawng' han tih em em tur pawh kan ni lo..."

Ka awih thei lo a, ka awih lo phal bawk si lo!

Ka duh em em thin a, amah vangin college kal pawh nuam ka ti thin. Mahse, ka hrilh ngam ngai lo; "Hrethiam teh la aw..." ka ti rilru vawng vawng thin a nih kha.

'A hmeltha lutuk' tia han sawi tur chu a ni lo; mahse, a zahawm a, a 'smart' bawk. A zei thlarh reuh a, chhungkaw zahawm taka pianga seilian a ni tih a hriat hliah hliah mai.

Lehkha thiamthei deuh mai a ni a, kan lecturer te paw'n engemaw tak a la ni ang tih an ring thin. Thil pui tham deuh kan tih chang chuan hmatheh tehah kan neih a, Freshers' Social, Week Closing Function, engkimah mai hian thupuangtu-ah kan hmang thin. Sap tawngin duh tawkin a tawng thei a, sawi tur leh sawi loh tur a hre bawk.

A mizia leh dinhmun chuan a chawisang a, zah a kai hle. Hmeichhe kawng kal an hmuh changa faifuk tala chhaih thinte pawhin an chhaih ngam ngai lo.

Chutiang nula chu engtinnge kei tehlul hian biahthu ka hlan ngam ang? A bialpa nih chu sawi loh, a kawmngeih pawl nih pawh kha phu lo kan inti thin asin!

Library-a ka kal thin chhan chu lehkhabu leina man tur ka neih loh vang a nia, ani kal chhan erawh a lehkhazir peih vang liau liau. The Week ka chhiar thin a, chu pawh ka pocket money tur ka khawl thin vang chauhva lei thei ka ni. Ani chuan Time leh Asia Week a chhiar thin.

College bathlar leh canteen velah kan han thu kual a, kan awm ang anga a awm ve peih zel mai te chu inngaitlawm kan ti. Chutiangin midang kan chhut ngai tawp si lo, ani erawh kha chu kan awm dan ang anga a awm khan fel kan ti tawp mai a ni.

"Ka phu mawlh lo che mawle!" ka ti rilru thin a, a laka ka lo luangliam ve te chu ka zak thin. A laka ka rilru put dan chu ka hrilh ngam lo mai pawh niin ka hre lo, hrilh tumna ka nei pha lo ni hial zawkin ka hria. Mahse, a lo inhawng reng si!

Mi anga mahni inringtawk te chu han ni ve ila, ka tan a inhawng a ni tih te kha hrethiam tur ka lo ni. Ka ngaihbel emaw'n teh reng ni, 'LR-a' chungchang min han hrilh hnuah chuan a inhawng a ni tih kha vawi tam tak a tilangin ka hre ta tlat mai!

'Ka lo dawih em a ni!' te ka ti leh hnuhnawh a, mahse, 'dawih awm tak pawh ka ni alawm' ka ti bawk si. 'Engatinge?' tih tur a tam duh hle. Kha'ng lai khan zei lo min lo ti dawn mange!

Inpuan ka duh ta, tunge ka nih a hriat chuan hun kal ta te kha kohkir a duh ve mai thei asin! Ni lo, hun chu kan kokir thei tawh lo ang a, bul erawh kan tan thei ang.

Mahse, mak tak a ni, ka ngam tlat lo. Ka hlawhchham. Ka'n tum ngial thin a, ka thei ngang lo.

Min hre ta se, min la be duh ang em? Hun engemaw chen ka fiam a, LR-a chanchin te hial min hrilh hman. Min hre ta se, a thinrim ang em?

A thuhrimah a u nen nitin kan inhmu a, a u chuan engmah a sawi ngai lo. A hre lo a ni mahna. Chuti a nih chuan min sawi ngai lo tihna. Chutiang a nih te chuan beisei tur a va awm awm lo ve! Mahse, tu nula nge mahni nuta te hnena inpuang zuah zuah ngai? Ani phei chu khaw dangah a awm daih lehnghal.

Kawng pengthuamah ka ding a, kalna lam tur ka hre lo ni berin ka hria. Kalna lam tur chu min hrilhtu awm mah se ka kal ngam ngut ang e maw!

Zan khat chu, sms ka va thawn a, 'dam em?' tih mai te hi. Ni thum ni li vel lai kan inbe tawh lo a, a be hmasatu nih chu tlawmah ka la ve khanglang alawm mawle! Ka rin aiin a reh rei thei a, ka tuar zo ta lovin ka va bepawp ta a nih kha. Mahse, min chhang lo.

Ruah a sur bur bur a, mut a tui duh bawk nen, ka muhil zui ve mai.

A tukah pawh ruah a la sur. Kei chu ruahsur hnuaiah chuan hnathawkin ka chhuak a, ka thiannu u nen bawk khan a ni kan inkawp ni. Ruah chu a han duh ta lo a, tlai ban hunah pawh kan haw thei ta lo. Sava pakhat hi a rawn thlawk lut nawlh mai, ruahin a rawn um lut a ni ngei ang. Kil khatah fuin, thlabar fe hian a hram leuh leuh a, eng va nge a nih pawh ka hriat loh chu ka khawngaih kher mai. Ka camera ka phawrh a, a thla lak ka tum. Mahse, a hlau lutuk a, ka um duh ta lo. Chutih lai chuan ka thianpa chuan phone a dawng.

"I aw ka hre thei lo... Tawng ring deuh teh..."

Ruah sur bawk, signal chhe bawk, an inbe hlei thei lo. Engtin tin emaw chuan an inbia a, an thil inhrilh tum chu an inhrilh thei ta. Ka thianpa thudawn chu hre lo zawk ila ka va ti tak em!

A cousin a thi! Motor chesualah a nu u fanu a thi!

An nuar dawn a, tiam chin awm lova lungawi lohna lantir an tum avangin Aizawla rawn hawna hun remchangah ngaiin rawn haw a tum a, kawngthlangah an tlanliam ta a nih chu!

Remchanna hi a rawn in-pang-aw-inzial chhuak tup tup hran lo, a rawn thlen chang a awm ve chauh. A rawn thlen laia lo hmang thiamte chuan an hlawkpui thin. Mi thenkhat erawh chuan thil lo thleng apiang hi an lo hlawkpui zung zung thiam bawk. Chutiang mi chu ka ngei thin. Mi pawh hian an ngei ve thinin ka hria. Engpawhnise, kei ve erawh zawngin remchanna ka hmuh ve te pawh ka hmang tangkai ta lo a nih hi. Hmanah pawh, tunah pawh.

A laka ka rilru puthmang chu a hre hman ta lo! Lo hre ve hrim hrim se, a pawm leh pawm loh thuhran ni se, ka thawl deuh hawk mai thei asin.

Hun hi ka hrethiam lo, sapin 'memory' an tih hi mak ka ti thin - hlim lai ni te kan ngaihtuah let changin kan tap a, 'tah lai ni' te chu a hnu-a min tihlimtu an ni leh ang lawi a! Amaherawhchu, kei ve zawng, hlim lai niin min vel ta a nih hi. Ka theihnghilh ngai dawn si lo.

Read more...